|
Lăng phí và thất thoát nhà
đất công!
LTS: Trong khi hàng trăm ngàn công nhân ở Sài
g̣n phải sống chui rúc trong các „chuồng gà“ (xem bài
„Kẻ nói dối không đi được xa:
Lạm phát chóng mặt“!, trong Web dcpt, phần Thời
sự), hàng triệu mét vuông nhà ở đă bị các cơ
quan của đảng, các bộ chiếm giữ từ
bao nhiêu năm nay, mặc dầu không sử dụng,
hoặc các quan tham có thế lực đang cho thuê bất
hợp pháp. Không chỉ có các cơ quan cấp
dưới mà nhất là các cơ quan trung ương
đang tiếp tục lăng phí và sử dụng sai
mục đích các nhà công
và đất công. Chính v́ thế các quyết
định của TT Nguyễn Tấn Dũng cũng
không ai thèm để ư.
Bài dưới đây đăng trên
Tuổi trẻ ngày 25.11.07.
|
|
|
Căn nhà 121 Bà Huyện Thanh Quan, Q.3 do
Công ty cổ phần Nước giải khát Sài G̣n
thuê nay được “chuyển” sang Chi cục
Thuế Q.3. Căn biệt thự có khuôn viên
khoảng 800m2 bị sử dụng sai công năng
đang trở nên quá tải với vách tường
được ngăn ra thành nhiều pḥng, trổ
ra nhiều cửa. - Ảnh: Tuổi Trẻ.
|
Nhiều địa
chỉ nhà đất công trên địa bàn TPHCM do
khối trung ương quản lư đang
được sử dụng lăng phí, sai mục
đích và có nguy cơ thất thoát, dù Thủ tướng
Chính phủ đă có Quyết định 09 và sau
đó là công văn nhắc nhở về việc
sắp xếp lại, xử lư nhà đất
thuộc sở hữu Nhà nước.
Lăng phí ghê gớm!
Cầu thang nhà khách
Văn pḥng 2 Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông
thôn (NN&PTNT) ở số 135 Pasteur, quận 3,
tối om. Để lên pḥng nghỉ ở lầu hai,
ông H. C. N., thủ trưởng một đơn
vị thuộc bộ (ở Hà Nội vào TPHCM công tác)
phải bật điện thoại di động
để soi đường.
Dưới ánh sáng
mập mờ từ cái điện thoại, ông N. quờ
quạng một hồi mới mở được
ổ khóa pḥng. Khi đèn điện bật lên,
những vết ố trên tường, mạng
nhện trên trần nhà... dội ngay vào mắt khách
trọ.
Ông N. nói: “Biết trước pḥng ốc
thế này ḿnh đă ra khách sạn nghỉ rồi”.
Quả là ông N. không biết chất lượng
của nhà khách này, v́ ông ở Bộ Thủy sản
mới về sau khi sáp nhập bộ. Chứ cũng
như ông, hôm ấy, ngày 7-9-2007, có rất nhiều
quan chức và chuyên gia của Bộ NN&PTNT
đến TPHCM để tham dự hội thảo
về quy hoạch thủy lợi vùng bán đảo
Cà Mau do bộ tổ chức, nhưng nhiều
người đă không nghỉ ở nhà khách này.
Nh́n ṭa nhà bề
thế ngay trung tâm TPHCM chỉ có vài pḥng leo lắt ánh
đèn, ông N., nói: “Quản
lư tài sản như thế th́ lăng phí quá!”
Thật vậy, giá
đất tại vị trí nhà khách Văn pḥng 2,
Bộ NN&PTNT được các trung tâm định
giá bất động sản xác định không
dưói bảy cây vàng/mét vuông; giá văn pḥng cho thuê khu
vực này cũng không dưới 25 đô la
Mỹ/mét vuông/tháng... Thế mà lại để “hoang
tàn” như thế!
Chưa hết, ngoài
nhà khách 135 Pasteur rộng hơn 3.000 mét vuông nói trên,
tại TPHCM, Bộ NN&PTNT c̣n quản lư hơn 30
cơ sở khác - đăng kư làm trụ sở cho
các cơ quan trực thuộc - tập trung ở các
quận nội thành và hàng chục ngàn mét vuông ở
quận Tân Phú. Số liệu thu thập từ các
cơ quan chức năng cho thấy, Bộ NN&PTNT
đang “trông coi” khoảng 611.000 mét vuông nhà,
đất công.
“Chiếm” một
lượng nhà đất công khổng lồ như thế,
Bộ NN&PTNT không thể sử dụng hiệu
quả hết số công sản kể trên cũng là
điều dễ hiểu. Thực tế có không ít
cơ sở được sử dụng lăng phí và
cho thuê sai nguyên tắc, như: khu đất 11.000 mét
vuông của Công ty Thuốc thú y trung ương 2 (trên đường
Nguyễn Đ́nh Chiểu, quận 1); khu đất
hàng chục ngàn mét vuông của Tổng công ty Mía
đường 2, Công ty Cao su Đồng Nai... (đường
Bến Vân Đồn, quận 4); khu đất 4.600
mét vuông của Tổng công ty Xây dựng thủy
lợi 4 (đường Nguyễn Xí, quận B́nh
Thạnh)...
Không chỉ Bộ NN&PTNT
quản lư, sử dụng lăng phí và sai mục đích
đất công mà hầu như bộ, ngành trung
ương nào cũng “cùng chung cảnh ngộ” -
đều có văn pḥng 2 tại TPHCM với diện
tích nhà đất rất lớn.
Điển h́nh
tại phường Đa Kao, quận 1 đă có
đến 300 cơ sở nhà đất với
334.000 mét vuông do các bộ, ngành trung ương
quản lư. Một cán bộ phường Đa Kao cho
biết, không ít mặt bằng trong số cơ
sở này (không sử dụng hết) được
cơ quan quản lư “phân chia” cho tư nhân thuê.
Và điều ai
cũng nhận thấy là những cơ sở nhà đất
này thường nằm ở những vị trí
đắc địa – có giá trị thương mại
rất cao. Như Văn pḥng 2 Bộ Giao thông Vận
tải nằm ở khu cao ốc 92 Nam Kỳ Khởi
Nghĩa, ước tính giá đất không
dưới 10 lượng vàng một mét vuông.
Văn pḥng 2 của
Bộ Kế hoạch và Đầu tư là ṭa biệt
thự trong khuôn viên cây xanh tuyệt đẹp trên
đường Nguyễn Đ́nh Chiểu. Văn
pḥng 2 của Bộ Giáo dục và Đào tạo
rộng hàng ngàn mét vuông ngay ṿng xoay hồ Con Rùa.
Căn nhà bề thế nhưng vắng lặng
ở số 45 Trần Cao Vân, quận 1, là Văn pḥng
2 của Bộ Công nghiệp...
Ngoài trụ sở
văn pḥng 2, tại TPHCM, các bộ, ngành trung
ương c̣n quản lư rất nhiều cơ sở
đất công khác nữa. Dẫn đầu là
Bộ Giao thông Vận tải với hơn 1,5
triệu mét vuông nhà đất. Tiếp đến là
Bộ Công thương với khoảng 1,2 triệu mét
vuông. Bộ NN&PTNT đứng thứ ba với
611.000 mét vuông. Các Bộ Giáo dục và Đào tạo,
Bộ Y tế... đều quản lư không
dưới 200.000 mét vuông.
Tổng diện tích
đất mà các bộ, ngành trung ương quản
lư, sử dụng tại TPHCM là gần 6,4 triệu
mét vuông, theo số liệu điều tra, thống kê
của Chính phủ. Nếu số nhà đất công
này được phát mại th́ Nhà nước
sẽ thu hàng chục tỉ đô la Mỹ;
đồng thời khi có thể uốn nắn
lại thị trường bất động
sản của TPHCM đang vận hành một cách
rất bất thường.
Thu hồi không
dễ?
|
|
|
Ṭa nhà Văn pḥng 2 Quốc hội có cho
thuê mặt bằng tổ chức tiệc cuới
|
Chuyện quản lư và
sử dụng đất công của các bộ, ngành
trung ương tại TPHCM bắt đầu từ
sau ngày thống nhất đất nước. Theo
ông Diệp Văn Sơn, nguyên Vụ phó phụ trách
phía Nam, Bộ Nội vụ, nguồn gốc trụ
sở của văn pḥng 2 các bộ là trụ sở
của các bộ thuộc chính quyền Sài G̣n cũ.
Trước đây,
các trụ sở này phục vụ cho cả một bộ,
nay chỉ phục vụ cho một bộ phận
nhỏ của bộ là văn pḥng 2, tương
đương với một vụ, nên rất
dễ nhận thấy sự lăng phí tài sản công
rất lớn.
Điều đáng nói
là hiện tượng lăng phí và sử dụng sai
mục đích nhà đất công kéo dài đă mấy
chục năm, đến tận hôm nay (phần
lớn diện tích dôi dư thường sử
dụng vào mục đích sinh lợi, thiếu minh
bạch).
Nguyên Thủ
tướng Vơ Văn Kiệt, khi c̣n đương chức,
từng đề cập đến sự lăng phí
khủng khiếp trong việc sử dụng
đất công của các văn pḥng 2 này. Và
để khắc phục, Thường trực Chính
phủ thời đó đă thống nhất chủ
trương giải thể các văn pḥng 2 của
các bộ để tập trung về một nơi,
nhằm thu hồi và sử dụng khối công
sản nhà đất khổng lồ này có hiệu
quả hơn.
Cuối năm 1995, ṭa
cao ốc 22 tầng (dự kiến sẽ là trung tâm
điều hành chung cho các bộ tại phía Nam)
được khởi công trên diện tích hơn
6.000 mét vuông tại số 1-5 Lê Duẩn, quận 1.
Đến đầu năm 1998, cao ốc vừa
xong phần thô (định h́nh phần khung nhà và pḥng
ốc) th́ nhân sự Chính phủ và các bộ có sự
thay đổi. Nhiều bộ, ngành đang sử
dụng cơ ngơi văn pḥng 2 rộng răi đă
tỏ thái độ không mặn với chủ
trương “cùng nhau vào một chỗ”.
Vậy là kế
hoạch thu hồi nhà đất công của các văn
pḥng 2 bất thành. Việc thi công cao ốc 22 tầng
bị đ́nh trệ gây lăng phí hàng chục tỉ
đồng. Cuối cùng, công tŕnh này được
“nhượng” lại cho Tổng công ty Dầu khí
Việt Nam làm Trung tâm điều hành Dầu khí phía
Nam.
Nhưng măi đến
đầu năm 2007, cao ốc này mới
được hoàn thiện và đưa vào sử
dụng. Tuy nhiên, phần lớn diện tích của
cao ốc này đang được dành làm văn pḥng
cho thuê; trong khi văn pḥng 2 các bộ vẫn sử
dụng lănh địa riêng “màu mỡ” của ḿnh.
Có thể nói, một
chủ trương đúng đă bị phá sản v́
lợi ích cục bộ của các bộ, ngành. Tuy
nhiên, để kiểm soát việc sử dụng nhà
đất công tại các văn pḥng 2, năm 2001,
Chính phủ ban hành Quyết định 80: yêu cầu
các cơ quan phải khai báo nhà đất công do ḿnh
quản lư và phương án sử dụng. Thế nhưng
nhiều đơn vị vẫn chưa chịu báo
cáo và hàng triệu mét vuông nhà đất công vẫn
tiếp tục sử dụng lăng phí và sai mục
đích.
Đầu năm 2007,
một lần nữa Thủ tướng Chính
phủ ra Quyết định 09 yêu cầu sắp
xếp lại, xử lư nhà đất thuộc
sở hữu Nhà nước. TPHCM đă thành lập
Ban chỉ đạo 09 để thực hiện việc
xử lư và sắp xếp lại nhà đất theo
quyết định này. Theo báo cáo tiến độ
thực hiện của Tổ chuyên viên 09, đến
ngày 31-10-2007, tổng số cơ sở nhà
đất theo báo cáo kê khai của các cơ quan
đơn vị trung ương và địa
phương là 10.482; trong đó khối thành phố
8.433 cơ sở, khối trung ương 2.049 cơ
sở.
|
Tổng diện tích đất mà các
bộ, ngành trung ương quản lư, sử
dụng tại TPHCM là gần 6,4 triệu mét vuông,
theo số liệu điều tra, thống kê
của Chính phủ. Nếu số nhà đất công
sản này được phát mại th́ Nhà
nước sẽ thu ngân sách hàng chục tỉ
đô la Mỹ.
|
Theo một thành viên
của Ban chỉ đạo 09, đến nay, các
cơ quan đơn vị khối thành phố đă
kê khai gần hết số nhà đất mà họ
đang quản lư, sử dụng; nhưng khối
trung ương vẫn c̣n một số cơ quan
đơn vị chưa kê khai. Có thể nói, việc
xử lư và sắp xếp lại nhà đất
vẫn đang ở giai đoạn bắt
đầu. Cụ thể, UBND TPHCM và Bộ Tài chính
mới phê duyệt 3.483/10.482 cơ sở nhà
đất, nhưng chủ yếu là nhà đất
khối thành phố, khối trung ương chỉ
mới có 227 địa chỉ.
Ông Trần Nam Trang,
Trưởng pḥng Công sản Sở Tài chính TPHCM kiêm
Tổ trưởng Tổ chuyên viên 09 cho rằng,
về nguyên tắc, khi rà soát lại các địa
chỉ nhà đất công nếu phát hiện nhà
đất này đang được sử dụng
lăng phí và sai mục đích th́ Ban chỉ đạo 09
đề xuất thu hồi. “Đối với nhà đất công thuộc
khối thành phố th́ việc thu hồi dễ
thực hiện; c̣n khối trung ương th́
rất khó khăn, v́ phải có ư kiến của
bộ chủ quản và Bộ Tài chính”, ông
Trang nói.
Theo ông Trang,
đến nay cũng đă thu hồi được
một số cơ sở nhà đất khối trung
ương nhưng do thuyết phục, “năn
nỉ” là chính (thực tế chỉ thuyết
phục được những trường hợp
thu hồi đất để xây trường
học, sử dụng vào mục đích công cộng...).
Báo cáo của Tổ
chuyên viên 09 cũng cho thấy đến nay mới có
62 cơ sở bị sử dụng lăng phí, sai
mục đích đă được thu hồi trong
số 94 cơ sở đă có quyết định thu
hồi. Nhiều trường hợp có quyết
định thu hồi nhưng chưa thực
hiện được v́ đơn vị bị thu
hồi có đơn đề nghị xem xét lại,
có khiếu nại của đối tượng
đang thuê trực tiếp sử dụng, do bị
lấn chiếm...
Coi chừng
thất thoát
Quyết định
09 đang được triển khai nhưng không điều
chỉnh đối với nhà đất quốc
pḥng (công an, quân đội), nhà đất của các
doanh nghiệp Nhà nước đă cổ phần và
nhà đất của Văn pḥng Trung ương
Đảng.
Trên thực tế
nhiều khu đất (được cho là
đất quốc pḥng) đang được cho
thuê khá nhộn nhịp, như khu đất của hải
quân trên đường Nguyễn Hữu Cảnh, B́nh
Thạnh (trở thành phố ẩm thực); hàng ngàn
mét vuông đất quốc pḥng trên đường Tô
Hiến Thành đang cho công ty T.T thuê, một phần
đất quốc pḥng trên đường Cách
Mạng Tháng 8 trở thành Câu lạc bộ Lan Anh... Và
có cả những khu đất đă và đang
được chuyển từ “công sang tư” như
khu nhà ở một bên Câu lạc bộ Lan Anh, khu
đất trại giam B́nh Hưng Ḥa...
Điều đáng
cảnh báo hơn là cách lách của các doanh nghiệp
Nhà nước trong việc biến nhà đất công
đang chịu sự điều chỉnh của
Quyết định 09 thành nhà đất không
chịu sự điều chỉnh của quyết
định này. Đơn cử như chuyện
của tập đoàn Điện lực (EVN).
Giữa tháng 10-2007, EVN
có văn bản xin Bộ Tài chính và UBND TPHCM
được tiếp tục sử dụng 1.287.132
mét vuông đất trong tổng thể 1.295.037 mét vuông
đất tại TPHCM mà công ty này đang quản lư (EVN đề nghị chuyển
giao cho ngành nhà đất quản lư 5.940 mét vuông
đất đă biến thành nhà ở và 1.965 mét vuông
sử dụng không hết công suất).
Nếu Bộ Tài chính
và UBND TPHCM chấp thuận đề xuất của
EVN th́ những khu nhà đất nói trên của EVN
sẽ không phải chịu sự điều
chỉnh của Quyết định 09 nữa v́
đă có sự góp vốn của tư nhân. Vậy
lợi nhuận thu được từ đất
công ấy không c̣n chỉ quay trở về ngân
quỹ Nhà nước!Lúc đó sự lăng phí và thất
thoát sẽ bị nhân lên gấp bội lần.
>> Thay đổi tư duy
quản lư tài sản công
>> Bức xúc nhà công,
đất công
>> Khoán xe công, nhà công vào thu
nhập
Theo QUANG CHUNG (Thời bào Kinh Tế Sài G̣n)
|
Trở về Mục
Lục