|
DC&PT - Thời Sự 2006
Việt Nam xếp thứ 145/167 về dân
chủ
Việt Nam
xếp thứ 145 trong tổng số 167 quốc
gia,
và bị xem là
thuộc dạng chính thể chuyên chế, trong
một bảng xếp hạng mới về
các nền dân chủ.
Chỉ số Dân chủ 2006 được thu
thập và xếp loại bởi Economist
Intelligence Unit (EIU), nhánh thông tin kinh doanh của
tạp chí The Economist của Anh.
Chỉ số Dân chủ (Democracy Index)
được công bố trong ấn bản
hàng năm của tạp chí Economist, The World in
2007.
Bốn loại chính thể
Nó chấm điểm 167 quốc gia trong số
192 nước độc lập, dựa trên
mức độ dân chủ.
Có 28 nước được EIU
gọi là nền dân chủ đầy đủ,
mà đứng đầu là Thụy
Điển, theo sau là Iceland, Hà Lan, Na Uy, Đan
Mạch.
Thụy Điển có điểm trung bình
9.88 trên 10.
Có 54 nước được EIU
xếp là nền dân chủ khiếm khuyết, 30
chính thể nửa tốt nửa xấu
(hybrid) và 55 chính thể chuyên chế.
Trong khi Thụy Điển đứng nhất,
Bắc Hàn xếp chót.
Mỹ xếp thứ 17, với 8.22
điểm, Anh xếp thứ 23 với 8.03
điểm.
Trong vùng Đông Nam Á, Indonesia xếp
thứ 65, Malaysia 81, trong hạng mục 'nền dân
chủ khiếm khuyết'. Thái Lan xếp
thứ 90, thuộc hạng chính thể
nửa tốt nửa xấu.
Singapore xếp thứ 84. EIU nói
nước này xếp sau Malaysia vì chỉ
có báo in bị kiểm duyệt ở
Malaysia, trong khi kiểm duyệt ở Singapore ngặt
nghèo hơn.
Các chính phủ của Malaysia cũng
được EIU đánh giá là
được bầu lên dân chủ hơn so với
Singapore hay Thái Lan.
Việt Nam bị xếp thứ 145 với
điểm trung bình 2.75, trong khi nước
láng giềng Trung Quốc xếp thứ 138.
Có năm hạng mục được EIU
xếp hạng: về
bầu cử và đa nguyên, Việt Nam
được 0.83 điểm.
Việt Nam nhận 4.29 điểm
về hoạt động của chính phủ, 2.78
về sự tham gia chính trị, 4.38 về
văn hóa chính trị, và 1.47 về
tự do dân sự.
EIU nói tiến bộ về dân chủ ở
châu Á gây thất vọng, khi chỉ có Nhật
Bản được xem là 'nền dân chủ
đầy đủ', trong khi Pakistan, Trung Quốc, Việt Nam,
Lào và Miến Điện đều là
'chính thể chuyên chế'.
Các tác giả ghi nhận chỉ có 13%
dân số thế giới đang sống trong
các nền dân chủ đầy đủ, trong khi
40% là cư dân của các chính thể chuyên
chế.
Kinh tế có dẫn tới dân chủ không?
Báo cáo nói quan hệ giữa
mức độ phát triển (thu nhập
đầu người) và dân chủ là
không rõ ràng.
Có vẻ như có một sự liên
quan, mặc dù ngay trong hạng mục dân
chủ đầy đủ, vẫn có một
số nước không giàu có. Trong 28
nền dân chủ đầy đủ, đa số
là các nước giàu của khối
OECD, nhưng cũng có hai nước châu
Mỹ Latin (Costa Rica và Uruguay), một châu Phi
(Mauritius) và hai nước mới vào EU
(Czech và Slovenia).
Thêm một nhận xét nữa: có
thể tranh cãi về quan hệ nhân quả
giữa dân chủ và thu nhập.
Một lý thuyết nổi bật trong mấy
thập niên qua là phát triển kinh tế
dẫn tới - và là điều kiện
cần cho - dân chủ, nhưng lý thuyết này
bây giờ không còn được tất
cả chấp nhận. Nhiều người nay
lý luận rằng hướng đi
chính lại là đi từ dân chủ
đến thu nhập.
Mỹ và Anh xếp gần cuối trong hạng
mục dân chủ đầy đủ, nhưng lý
do thì hơi khác nhau.
Mỹ xếp thấp điểm về hiệu
năng của chính phủ và tự do dân
sự, nhưng sự tham gia chính trị
ở nước này là tương
đối cao.
Anh là nước có sự tham gia
chính trị thấp nhất trong các
nước phát triển, và tự do
dân sự phần nào đang sa sút.
Italy còn tệ hơn, bị xếp vào
hạng dân chủ khiếm khuyết.
Theo EIU, những kết quả này có
vẻ ủng hộ giả thuyết rằng
các nước lớn thường
có khuynh hướng ít dân chủ hơn.
Nhưng điều này có vẻ chỉ
đúng trong các nước phát
triển mà thôi, vì không thấy có quan
hệ giữa điểm số dân chủ và
tỉ lệ dân số ở 167 quốc gia nói
chung.
Trích: BBC 11.12.06
Mục Thời sự Tạp
chí Dân chủ & Phát triển điện tử:
www.dcpt.org hay
www.dcvapt.net
|
Trở
về Mục Lục