|
DC&PT - Thời
Sự 2006
Nhà công vụ
và những lỗ hổng lớn về quản lư
LTS: Hiện nay các vụ „quan
ăn đất“, „quan ăn nhà“ (nhà công) đang bị
khui ra. Từ cựu Chủ tịch Ủy ban Nhân dân
thành phố Hà nội Hoàng Văn Nghiên t́m cách mua
biệt thự công đang thuê với giá rất
thấp, tới việc Lê Đức Thúy, Thống
đốc Ngân hàng Nhà nước đă lợi dụng
quyền lực biến căn nhà từng là Trụ
sở của NHNN thành nhà riêng. Dư luận nhân dân
rất bất b́nh. Dưới đây là phỏng
vấn của báo Tuổi trẻ với Thứ
trưởng bộ Tài nguyên, Đặng Hùng Vơ, về
vấn đề quản lí nhà công. Nó cho thấy
một sự thực là, hiện nay đang có hai
thứ luật pháp ở VN:Luật cho dân thường
th́ rất khắc khe, c̣n luật cho các quan lớn th́
rất tùy tiện!
* * *
"Riêng những trường hợp
đă có nhà c̣n được hóa giá, đă được
điều đi nơi khác công tác nhưng vẫn
được mua nhà, hoặc nhà nhỏ đổi
thành nhà to...th́ cách xử lư là nên thu lại". Đó
là ư kiến của Thứ trưởng Bộ Tài nguyên
- môi trường Đặng Hùng Vơ trong một cuộc
trao đổi vào hôm qua (23.10).
Ông Vơ nhấn mạnh:
- Về nguyên tắc, không nơi nào được bố
trí nhà ở theo chế độ bao cấp sau khi Thủ
tướng Chính phủ kư nghị định (NĐ)
61/CP về mua bán và kinh doanh nhà ở.
Tuy nhiên, một số địa phương, trong
đó có TP.HCM, đă xử lư chưa đúng, vận dụng
những điểm chưa rơ trong NĐ 61/CP để
bố trí nhà ở mang tính công vụ sau năm 1994, rồi
sau đó vẫn giải quyết bán nhà thuộc sở
hữu nhà nước cho người đang sử dụng
theo NĐ 61/CP với giá ưu đăi quá lớn.
Cần phải nói
rơ, NĐ 61/CP như một dấu chấm kết thúc
cơ chế bao cấp về nhà ở. Trước
đó, từ năm 1992, Thủ tướng Chính phủ
cũng đă kư quyết định 118/TTg ngày 27-11-1992
về giá cho thuê nhà ở và đưa tiền nhà ở
vào tiền lương. Có nghĩa là bao cấp về
nhà ở cũng không c̣n v́ đă được tính vào
lương.
Đúng là chúng ta
chưa đảm bảo việc đưa giá nhà vào
lương nhưng chúng ta kết thúc cơ chế bao
cấp mà lại chưa có cơ chế cụ thể
về nhà công vụ. Sự khập khiễng về
chính sách và sự thiếu phù hợp với cuộc sống
thực tế đă làm nhiều nơi phải vận
dụng bán nhà công vụ theo NĐ 61/CP, đồng thời
cách này đă bị lợi dụng theo kiểu trục
lợi.
Đó chính là kẽ
hở khá rộng về pháp lư gây nên thất thoát trong
việc bố trí nhà công
vụ. Kẽ hở này cũng tạo ra độ vênh
khá lớn về giá (giữa giá bán theo NĐ 61/CP và giá
thị trường). Người ta đă tính trung b́nh
độ vênh này là từ 1-2 triệu USD cho một
căn biệt thự ở các thành phố lớn
như Hà Nội hoặc TP.HCM.
Việc vận dụng NĐ 61/CP để bán
nhà công vụ có sai luật pháp không, thưa ông?
- Có trường
hợp sai và có trường hợp không sai. Điều
đáng nói ở đây là có sự vận dụng kẽ
hở khá lớn về luật pháp và không theo đúng
tinh thần đạo lư của xă hội.
Đấy là bất cập mà việc xây dựng pháp
luật đă để trống, làm cho việc vận
dụng luật pháp không thống nhất giữa tỉnh
này với tỉnh khác, không thống nhất trong địa
bàn cùng một tỉnh, như ở TP.HCM nhưng giải
quyết trường hợp này không thống nhất
với trường hợp khác. Ngay cùng một cấp
cán bộ nhưng người được mua,
người không, người cấp dưới có khi
được nhà rộng hơn người cấp
trên...
Hiện nay TP.HCM đang trong quá tŕnh rà soát nhà công vụ
theo chỉ thị của Thủ tướng. Vậy
nhà công vụ bố trí trước năm 1994 có thuộc
diện phải xử lư?
- Theo nguyên tắc
chung, việc bán nhà công vụ cho các trường hợp
được bố trí trước năm 1994 cũng
phải được đưa vào đề án bán
nhà theo NĐ 61/CP được thông qua HĐND cấp
tỉnh, được cấp có thẩm quyền phê
duyệt và công khai để mọi người biết
(ở TP.HCM, đề án này phải được Thủ
tướng Chính phủ phê duyệt).
Tôi chưa biết đề án bán nhà thuộc sở hữu
nhà nước tại TP.HCM đă thực hiện
đúng các qui định này chưa.
C̣n những trường hợp bán nhà công vụ
bố trí sau năm 1994?
- Từ
năm 1994 trở về sau mà tiếp tục bán với
giá ưu đăi th́ tôi cho là không đúng theo qui định
của NĐ 61/CP. Nếu đă là nhà công vụ th́ phải
đảm bảo không được hóa giá thành nhà
tư nhân.
Trường hợp nào chỉ được thuê
hoặc nếu có mua th́ phải mua theo giá thị
trường? Đă được bố trí nhà rồi
nhưng muốn đổi thành nhà to hơn, đẹp
hơn, hoặc mua thêm nhà khác... có được không?
- Những trường hợp mới tiếp nhận
nhiệm vụ trong thời gian sau năm 1994 th́ không thể
giải quyết bán nhà theo NĐ 61/CP mà chỉ
được thuê nhà, mua nhà theo giá thị trường.
Trường hợp có nhà rồi mà được giải
quyết mua nữa (hoặc đổi nhà to hơn,
đẹp hơn) th́ càng sai v́ ngay trong khi bao cấp về
nhà ở, chúng ta cũng không bao cấp cho ai hai lần.
C̣n trụ sở, nhà xưởng bị biến
thành nhà riêng th́ sao, thưa ông?
- Nếu là trụ
sở th́ thuộc phạm vi quản lư công sản của
cơ quan tài chính. Theo qui định hiện nay, phải
có quyết định của Thủ tướng Chính
phủ, Bộ Tài chính hoặc UBND tỉnh, TP và phù hợp
qui hoạch th́ mới được chuyển sang nhà ở
thuộc sở hữu nhà nước để bố
trí vào mục đích công vụ.
Việc chuyển
công năng từ trụ sở cơ quan nhà nước
thành nhà ở thuộc sở hữu nhà nước, rồi
thành nhà ở riêng diễn ra cũng khá phức tạp
và hầu hết các trường hợp đều
không thực hiện theo đúng qui định về
quản lư công sản. Đây cũng là việc gây bức
xúc trong dân.
Những lỗ hổng về pháp luật, những
trường hợp vận dụng lỗ hổng này
để giải quyết... sẽ được xử
lư như thế nào, thưa ông?
- Vừa qua,
công luận quan tâm rất lớn đến nhà công vụ
cũng như việc hóa giá nhà theo NĐ 61/CP, tôi chắc
Chính phủ sẽ có văn bản qui phạm pháp luật
về việc này nhằm xử lư những trường
hợp trái pháp luật, sẽ có những qui định
cụ thể việc xử lư đối với nhà
công vụ đă được hóa giá.
Hiện nay qui chế
về nhà công vụ đă được đưa vào
Luật nhà ở và NĐ hướng dẫn thi hành rồi.
Chúng ta cũng vẫn rà soát lại xem thiếu ǵ,
điều ǵ chưa phù hợp thực tế th́
điều chỉnh kịp thời. Việc bán nhà ở
theo NĐ 61/CP c̣n ách tắc, nhiều người
chưa mua được.
Tháng 9-2006, Thủ tướng Chính phủ đă ra nghị
quyết về một số giải pháp nhằm đẩy
nhanh tiến độ. Riêng những trường hợp
đă có nhà ở rồi c̣n được hóa giá thêm
nhà khác, đă được thuyên chuyển công tác sang
địa phương khác nhưng vẫn được
mua nhà hóa giá, hoặc nhà nhỏ đổi thành nhà to...
th́ cách xử lư là nên thu hồi lại.
Người dân mong Nhà nước sẽ xử lư
nghiêm, nhưng cũng có một bộ phận chưa
tin tưởng lắm...
- Tôi nghĩ, về
nguyên tắc Nhà nước sẽ phải xử lư,
không thể để tiếp tục t́nh trạng bất
công, cũng không thể coi đó là tồn tại của
lịch sử rồi không xử lư. Vấn đề
là xử lư như thế nào cho thỏa đáng, tôi cho rằng
đó cũng là bài toán phức tạp, nhưng chúng ta
phải làm để vừa thể hiện việc thực
thi luật pháp vừa nói lên tính đạo lư, tính công bằng
của xă hội.
Tôi được
biết lănh đạo TP.HCM đă chỉ đạo
ráo riết về việc xử lư, sắp xếp nhà
đất thuộc sở hữu nhà nước theo
hướng kiên quyết thu hồi những mặt bằng
sử dụng không đúng mục đích, lăng phí.
Riêng việc bán nhà sở hữu nhà nước, UBND TP
cũng đă chỉ đạo rà soát kỹ để
tránh trường hợp một người được
giải quyết chính sách nhà đất hai lần. Nếu
xử lư tốt sẽ tạo được niềm
tin trong nhân dân và cũng là để có thể giải
quyết được nhiều việc bất hợp
lư khác nữa.
Trích:
Tuổi trẻ 24.10.06
Mục Thời sự Tạp chí Dân chủ
& Phát triển điện tử:
www.dcpt.org hay
www.dcvapt.net
|