|
|
TÀI
LIỆU TỪ TRONG NƯỚC
Ư kiến phát
biểu của các đồng chí cách mạng lăo thành
về dự thảo báo
cáo"phát huy sức mạnh đại đoàn kết toàn dân
v́ “dân giàu,
nước mạnh, xă hội công bằng, dân chủ, văn minh".
LTS:
Tài liệu quan trọng dứơi đây vừa từ trong nước chuyển ra liên quan tới
việc chuẩn bị Hội nghị Trung ương 7 (phần 2) của ĐCSVN vào giữa tháng 1.03
với các chủ đề chính là các vấn đề dân tộc, tôn giáo với ư định muốn cho
sống dậy thủ đoạn “Đoàn kết, đại đoàn kết”. Từ 20-23. 3. 03 các Nghị quyết
của HNTU 7 đă được công bố. Từ cán bộ cách mạng lăo thành tới quần chúng
đều thấy “đâu vẫn vào đấy”, vẫn theo kiểu ông “Nguyễn Như Vân”.
Nhưng trứơc đó, vào cuối năm 2002 Bản Dự thảo cho HNTU 7 (phần 2) đă đựơc
gởi tới một số Câu lạc bộ của các đảng viên lăo thành cách mạng, nhất là ở
hai thành phố lớn là Hà nội và Sàig̣n, để xin ư kiến.
Dứơi đây là những đóng góp ư kiến của một số nhân vật đă có thời ḱ giữ
những chức vụ quan trọng trong đảng cũng như chính quyền như:
Mai Chí Thọ
(em của Lê Đức Thọ), nguyên Uỷ viên Bộ chính trị, cựu Bộ trưởng Công an;
Trần Hồng Quân,
nguyên Uỷ viên Trung ương đảng (UV TUĐ), Bộ trưởng Giáo dục và Đào tạo và
Phó Trưởng ban Dân vận TU; Trần Bạch Đằng, nguyên Cán bộ cao cấp về
trí vận ở miền Nam; Trần Trọng Tân , nguyên UV TUĐ, cựu Trửơng ban
Tuyên huấn và Văn hoá Văn nghệ Trung ương (nay là Ban Tư tửơng Văn hoá)
thời Nguyễn Văn Linh; Phan Minh Tánh, cựu UV TUĐ, nguyên Trửơng ban
Dân vận TU; Dương Đ́nh Thảo, nguyên Phát ngôn viên của “Chính phủ
Cách mạng lâm thời MNVN” tại Hội nghị Paris về VN…
Điều cần lưu ư là, khi c̣n giữ những chức vụ quan trọng các nhân vật trên
đây đă rất nhiệt t́nh với lí tửơng XHCN, trung thành với lănh đạo và đă
tững thực hiện những chính sách độc tài, tàn bạo...trong các lănh vực họ
phụ trách.
Nhưng qua những ư kiến phát biểu của họ trong cuộc họp này th́ nay hầu như
không c̣n ai tin vào tương lai con đường XHCN, bất măn và coi thường những
người lănh đạo hiện nay. Ở đây chỉ xin trích ra một số ư tửơng của cựu Ủy
viên Bộ chính trị và nguyên Bộ trưởng Công an Mai Chí Thọ trong buổi thảo
luận:
Về chính sách của ĐCSVN: “C̣n bây giờ ta giành hết, không cho ai làm cả,
một ḿnh một chợ !”
Về thái độ của những người cầm đầu ĐCSVN đối với các tổ chức chạy theo:
“Cũng như với mấy ông trong Mặt trận Liên minh, trong Chính phủ Lâm thời
Cách mạng trước đây, khi nào cần th́ ḿnh xài, khi nào không cần th́ quên
họ luôn!”
C̣n về tương lai chế độ th́ Mai Chí Thọ thổ lộ tâm sự: “Nói thiệt với
các Anh, tôi có cảm giác, chẳng bao lâu nữa Đảng mất quyền lănh đạo!”
Tạp chí Dân chủ & Phát triển
gởi tới Độc giả ở trong và ngoài nứơc tài liệu này để chúng ta hiểu thêm
về nội t́nh các phe ở trung ương và tâm trạng của những cán bộ cấp cao đă
suốt cuộc đời sinh tử cho chế độ.Các phần chữ đậm và […] là ghi chú riêng
của chúng tôi.
* * *
(Dựa trên băng ghi âm Cuộc họp do Ban Dân vận Thành uỷ TP. Hồ Chí Minh mời:
Chưa được các đồng chí tác giả xem lại, chỉ để Ban chỉ đạo soạn thảo văn
kiện phục vụ Hội nghị Trung ương 7 tham khảo)
Nhiều ư kiến rất quan trọng trong bản này đă bị bỏ ngoài Nghị quyết Hội
nghị trên (Nghị quyết số 23-NQ/TƯ 12-3-2003)
Đồng chí Mai Chí Thọ:
Hôm trước, khi mà Ban Dân vận TƯ được Huân chương Sao vàng, tôi cũng đă
góp ư kiến một lần rồi. Giờ tôi coi lại dự thảo lần này tôi có mấy ư như
sau: Tôi cũng chưa đọc kỹ, chỉ mới đọc sơ qua. Kỳ này, cách nói không hô
hào, trong đánh giá có nêu được ưu, khuyết. Cái ưu th́ chắc là nói được
rồi, nhưng mà các khuyết th́ tôi thấy chưa được.
Tôi xin nói về cái gọi là phát huy sức mạnh đại đoàn kết v́ dân giàu, nước
mạnh, xă hội công bằng, dân chủ, văn minh. Trong báo cáo này cũng nói đầy
đủ, các tổ chức đoàn thể, mặt trận v.v... Đảng ta gần đây cũng đă chú ư
đến nêu cao ngọn cờ dân tộc. Thí dụ như đền Hùng và ngày giỗ Vua Hùng, tuy
lễ ở địa phương nhưng có Trung ương về dự. Kỳ này hội nghị Trung ương tới
đây định có nghị quyết về phát huy sức mạnh đại đoàn kết của toàn dân. Như
thế là các đồng chí của chúng ta ngày càng quan tâm hơn về vấn đề này. Đó
là điểm đáng mừng. Tôi có thể nói rằng đại đoàn kết toàn dân là cái cốt
lơi của đường lối chính trị Đảng ta. Từ ngày Bác Hồ sáng lập ra Đảng ta.
Bác đặt vấn đề dân tộc lên rất cao. Tôi thấy Đảng ta rất quan tâm, đặc
biệt là Bác Hồ là người tiêu biểu. Năm 1935, khi có điều kiện để mở rộng
mặt trận, lực lượng th́ chính Bác thành lập Mặt trận Dân chủ Đông Dương,
tạm gác khẩu hiệu trực tiếp đánh đổ đế quốc Pháp và phong kiến. Bởi v́ bên
Pháp lúc bấy giờ Mặt trận B́nh dân lên nắm quyền cũng là điều kiện khách
quan cho việc thay đổi sách lược. Trước kia là bài phong phản đế là chủ
yếu, tập trung vào phản đế, bấy giờ trong tuyên truyền, trong giáo dục th́
vẫn là đánh đổ đế quốc và phong kiến tay sai, nhưng khẩu hiệu hành động
bấy giờ là thành lập mặt trận dân chủ và đ̣i dân chủ, và nhờ sách lược đó
ta đă thành lập được mặt trận Dân Chủ Đông Dương, đoàn kết với nhiều tầng
lớp nhân dân trí thức đến tất cả chứ chẳng phải là khẩu hiệu kiểu "trí phú,
địa hào, đào tận gốc, trốc tận rễ". Chuyển
biến sách lược này giúp ta mở rộng được thế lực, tuyên truyền cho chủ
nghĩa Cộng sản; ra được rất nhiều tờ báo, lúc đó ở Nam Bộ đă ra tờ báo Dân
Chúng. Nhiều phong trào của công nhân, nông dân, học sinh biểu t́nh băi
khoá... phát triển rất rộng, mở rộng ảnh hưởng của Đảng tập hợp lực lượng,
tuyên truyền chống đế quốc và đ̣i dân sinh, dân chủ. Cho nên chúng ta nói,
khi t́nh h́nh đă có những biến chuyển như thế mà vận dụng sách lược và
khôn khéo th́ Đảng ta sẽ mở rộng được chuyện tập hợp quần chúng, tăng
cường được sự lănh đạo của Đảng mà tạo thế, tạo lực để chống lại phong
kiến phản động. Cho nên điều đó rất quan trọng.
Năm 1939 khi phát xít bị bại trận th́ chúng ta lại trở lại phản đế. Bác
trở về, lập Mặt trận Việt Minh là tập trung vào đánh phát xít và tạm gác
chuyện đánh đổ địa chủ chia ruộng đất cho dân cày. Bác phải tranh thủ đủ
mọi lực lượng chống lại phát xít, v́ phải nói rằng đến lúc đó, Bác đă thể
hiện tâm nguyện, ư đồ chính trị chiến lược của ḿnh là độc lập dân tộc chứ
không phải là đấu tranh giai cấp. Cho nên mặt trận Việt Minh ra đời giành
được thắng lợi hết sức to lớn. Bốn năm sau, nhờ đường lối chính trị đúng,
chớp được thời cơ, chúng ta tiến hành được Cách mạng Tháng Tám thành công,
chúng ta c̣n cực kỳ khó khăn, đủ các loại đế quốc có mặt ở đây. Bấy giờ
chỉ có Mỹ là chưa có mặt thôi, Pháp, rồi Tưởng Giới Thạch. Bác đă sử dụng
các quan lại thời xưa, mời cụ Huỳnh Thúc Kháng ra làm việc. Tôi thấy đó có
thể nói là rất tài t́nh nhuần nhuyễn. Bác là tiêu biểu nhất về phát huy
nhân sỹ trí thức, nhờ vậy mà Bác lèo lái cái bước ngoặt hiểm nghèo đó một
cách thắng lợi, kéo thời gian để chuẩn bị chiến tranh và đề ra các sách
lược. V́ lúc đó ḿnh không thể đấu với tất cả kẻ thù. T́m mọi cách
đuổi quân Tưởng để chỉ c̣n một kẻ thù, không thể tránh được đánh thôi.
Việc vận dụng sách lược của Bác rất tài t́nh, khéo léo th́ chúng ta mới có
thắng lợi. Đó là vấn đề Mặt trận Việt Minh rồi đến Mặt trận Liên Việt. Ở
miền Nam th́ Mặt trận Giải Phóng rồi đến Liên minh dân tộc, dân chủ và hoà
b́nh rồi Hoà hợp dân tộc. Đấy là sách lược, khẩu hiệu để cô lập kẻ thù,
tranh thủ tối đa các lực lượng toàn dân, tập trung sức mạnh để đánh kẻ thù.
Tôi cho rằng Đảng ta thành công vĩ đại, chiến thắng vẻ vang là do
sách lược này cho nên Bác mới có khẩu hiệu nổi tiếng "Đoàn kết, đoàn kết,
đại đoàn kết. Thành công, thành công, đại thành công".
[Việc thành lập các Mặt trận Dân tộc từ thời thập niên 40 cho chí 60 qua
những tiêu ngữ “Đại đoàn kết dân tộc”, “Hoà giải hoà hợp dân tộc”… là sách
lược chia rẽ, lôi kéo và mua chuộc các tổ chức không cộng sản, các thành
phần trí thức, tiểu tư sản… với mục tiêu rất rơ rệt là từng bước chiếm độc
quyền yêu nước cho ĐCSVN …và sau đó là độc quyền chính trị. Mai Chí Thọ
vẫn cho việc này là đúng!]
- Khi nói đấu tranh giai cấp th́ cái ǵ cũng giai cấp đấu tranh, chí cốt
như vậy, chửi phong kiến, chửi đủ thứ hết nhưng mà phong kiến nước ḿnh
lại không triều đại nào lại không có ông vua, ông quan yêu nước và anh
hùng. Trong mười mấy vua nhà Nguyễn hơn một nửa là yêu nước, cho nên phải
đánh giá nhà Nguyễn cho đúng.
Tôi có viết một bài về xoá đói giảm nghèo. Chiến lược hàng đầu của Đảng,
tôi có nói ở nước ta, đấu tranh giai cấp mà đối kháng là không có cơ sở
biến thành mâu thuẫn địch ta, mà chủ yếu xuyên suốt cả lịch sử nước ḿnh
kẻ thù luôn luôn từ bên ngoài xâm lược, cho đến bây giờ, chứ không phải
bên trong. Chính v́ cái áp lực bên ngoài, sự xâm lược bên ngoài luôn luôn
ŕnh ṃ chúng ta đến tận bây giờ, cho nên dân tộc ta mới đoàn kết, mới có
hội nghị Diên Hồng, với tất cả những cái này mà vua cũng anh hùng, v́
không giữ được nước th́ không giữ được ngai vua, tuyệt đối không để bị xâm
lược, xem ra ư nghĩa đó đối với dân tộc ta hết sức là hay. Lúc nào
chúng ta chỉ đề cao đấu tranh theo kiểu địch ta th́ đều thất bại, đều tổn
thất (cải cách ruộng đất này, cải tạo xă hội chủ nghĩa này...) tiến hành
đấu tranh giai cấp một cách thô bạo đều thất bại, đều trái với hoàn cảnh
đất nước ta và t́nh h́nh dân tộc ta. [Thời gian Mai Chí Thọ làm
Giám đốc Công an ở TPHCM và sau đó làm Bộ trưởng Bộ Nội vụ (nay Bộ Công
an) th́ Ông Thọ có làm ǵ khác không?] Cho nên ta có mâu thuẫn chứ
không phải là không đâu, nhưng mà mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân lấy hiệp
thương để giải quyết chứ không phải là đấu tranh vũ trang, trừ trường hợp
đối với thiểu số ngoan cố. Đây chỉ là các lực lượng nhỏ không đáng kể. Cho
nên tôi thấy rằng xuất phát từ t́nh h́nh hiện nay, bọn tư sản nó muốn tạo
ra một thế lực tư sản mại bản. Nó muốn từ cái cá thể mà xây dựng thế lực
tư sản mại bản nhưng mà nó không thực hiện được bởi v́ những người tư sản
Việt Nam, mặc dù họ chạy theo lợi nhuận, có người bóc lột nhưng mà họ yêu
nước, cho nên đối với chúng ta, một dân tộc mà tôi cho là rất đặc biệt,
mấy ngàn năm bị xâm lược trong một hoàn cảnh khắc nghiệt như thế, cho nên
nó hun đúc nhân dân ta ḷng yêu nước. Cho nên Đảng ta phải giáo dục cho
thật kỹ cái này. Trong cán bộ đảng viên, phải thấy được những thắng lợi vẻ
vang của ḿnh là do đâu, ḿnh có những cái thất bại ǵ trong cách mạng.
Tôi muốn nói, trước hết tôi nói về tính chất, về bản chất đại đoàn kết của
dân tộc ta, v́ lịch sử có nhiều cái, vua hồi xưa c̣n triệu tập hội nghị
Diên Hồng mà bây giờ chúng ta c̣n phải kỷ niệm các ông vua. Nhân dân c̣n
thần thánh hoá ông Trần Hưng Đạo.
Bên cạnh những thành công vĩ đại thế kia, cũng nhiều sai lầm hạn chế, thậm
chí gây khó khăn cho cách mạng. Thường là khi nào ḿnh có chính quyền,
chúng ta lại xa rời quần chúng. Chúng ta nói độc quyền lănh đạo, nhưng rồi
độc quyền cách mạng luôn. Đảng chỉ có thể độc quyền lănh đạo khi nào Đảng
thực hiện được đại đoàn kết dân tộc. Xây dựng được đoàn kết rộng răi trong
nhân dân, đưa nhân dân làm cách mạng. Như thế mới độc quyền chứ. Càng rộng
bao nhiêu th́ Đảng càng lănh đạo được nhiều bấy nhiêu. C̣n bây giờ
ta giành hết, không cho ai làm cả, một ḿnh một chợ. Tôi chỉ kể
ngay ở trên thành phố mà thôi, vấn đề "hướng đạo" nói hoài cũng không ai
giải quyết, các vị lănh đạo cũ của tổ chức này là đều đi theo kháng chiến
cả, như ông Tạ Quang Bửu, ông Hoàng Đạo Thuư, Bác Hồ là chủ tịch danh dự
hay cố vấn ǵ đó thôi quên mất rồi. Bây giờ xin lập, không cho, xưa chúng
tôi ở cấp thành phố muốn t́m một h́nh thức tập hợp quần chúng để mà kêu
gọi. Quần chúng người ta có nhu cầu, người ta theo t́nh cảm, theo sở thích
theo quyền lợi của người ta th́ là chính đáng. Tôi đề nghị lập mấy cái hội,
thứ nhất là Hội Bảo trợ trẻ em mồ côi và người tàn tật (Bí thư Thành uỷ và
Thường trực Thành uỷ không cho mấy năm rồi, 2, 3 năm trời, tại sao, sợ "tàn
tật" bao gồm cả thương phế binh nguỵ? họ là nạn nhân chiến tranh mà). Tôi
nói, anh quản lư ở thành phố này mà anh không hiểu những cái đó, không
thông cảm với những cái đó th́ thế nào, c̣n thương bệnh binh của ḿnh có
chế độ riêng. Cái thứ hai là Hội Khuyến học th́ đă được thành lập trên cả
nước. ở đây các anh mời tôi, phía Uỷ ban đề nghị tôi phụ trách, nhưng mà
ra đời hơn một năm mới được giấy phép, hai năm sau mới xin được giấy phép
để hoạt động cấp quận, huyện. Tôi lại nói với các anh cái mới, tờ báo "An
ninh thế giới" đăng: ông Phan Bội Châu là một con người nhân sĩ yêu nước
hết sức được nhân dân tôn trọng mà bây giờ cái nghĩa trang đó không ai
chăm sóc, rêu phong mà trong đó có Nguyễn Khoa Văn (Hải Triều) cũng nằm ở
đó. Tôi hỏi đoàn kết ǵ mà nhà ở, đền thờ cụ Huỳnh Thúc Kháng bị lấn chiếm,
dân người ta nói là mộ Nguyễn Du để "sè sè nấm đất bên đường" cả nhiều năm.
Tôi nói các anh hùng của cách mạng th́ đáng quư thật, nhưng ḿnh không thể
nào bỏ quên tất cả những anh hùng dân tộc khác được. Tại sao Thích Quảng
Đức ở đây thành phố không kỷ niệm. Lúc người ta tự thiêu th́ ḿnh hết sức
xúc động, hết sức ca ngợi, tại sao thành phố này, Mặt trận này lại không
cùng kỷ niệm với sư săi, phật giáo hoặc như Nhất Chi Mai cũng tự thiêu.
Thế th́ Nhất Chi Mai cũng là thanh niên th́ đoàn thanh niên của chúng ta
không kỷ niệm, tôi cho là bây giờ ḿnh hết sức kiêu ngạo, kiêu ngạo
cộng sản. Thế th́ xưa nay độc quyền lănh đạo, ḿnh không phất được
ngọn cờ dân tộc một cách đầy đủ th́ ḿnh không thể nào thắng lợi.
Nói đến "Phật giáo thống nhất", người ta đấu
tranh như thế nào, tiêu biểu như thế. Ḿnh có chính quyền rồi th́ lại loại
người ta ra.
- Bây giờ tôi nói hoà hợp dân tộc. Sau khi giải phóng, cái hay của ḿnh là
không có giết một ai, nhưng ḿnh cho đi học tập cải tạo lâu quá cho nên
nhiều gia đ́nh họ đă dứt bỏ, cho nên tan tác, vợ đi lấy chồng, con gái đi
bán bar. Cho nên cái hận thù của người ta là nặng nề, tụi nó thù ḿnh lắm
chứ không phải không. Thế th́ ḿnh lănh đạo đất nước, ḿnh lănh đạo thành
phố, ḿnh có hiểu những cái ấy không? Ḿnh có thấy trách nhiệm của ḿnh ở
đó không? Có chiến thắng rồi, chiếm lĩnh toàn quốc rồi th́ ḿnh coi
khẩu hiệu hoà hợp dân tộc hết rồi. Đáng lẽ theo tôi, cái khẩu hiệu đó rất
hay. Đáng lẽ theo tôi phải thả họ sớm hơn, động viên họ tham gia
xây dựng lại đất nước, v́ trong họ có nhiều người giỏi chuyên môn. Thế th́
những chính sách của ḿnh sẽ rất là hay.
- Bắc Bộ, Trung Bộ, Nam Bộ đều có đặc điểm riêng và mỗi cuộc kháng chiến ở
mỗi nơi đều mang cái tính đặc biệt đó bên cạnh, tính chung, tính cơ bản.
Thế th́ nếu không nghiên cứu con ngươi Nam Bộ th́ làm sao hiểu được cuộc
kháng chiến Nam Bộ. Tôi muốn nói ḿnh muốn đoàn kết tốt, trước hết theo
tôi là ḿnh phải thật hiểu về con người Việt Nam. Thật hiểu về dân tộc
Việt Nam. Thậm chí hiểu từng khu vực, từng địa phương một. Bây giờ đối
tượng lănh đạo mà ḿnh không t́m hiểu th́ làm sao ḿnh có thể vận động cho
nó đúng cái tâm trạng của người ta. Tôi thấy rằng nên kiểm điểm kỹ và đặt
từ những vấn đề cơ bản cho đến những vấn đề cụ thể. Cái đó theo tôi đưa
vào trường học, trường đào tạo. Hồi xưa thằng Mỹ nói rằng là các anh cộng
sản th́ lư luận, chúng tôi th́ tâm lư chiến coi ai thắng ai? Mà về tâm lư
học th́ Mỹ nó phát triển từ hơn một nửa thế kỷ, nó rất quan tâm đến nghiên
cứu tâm lư, Liên Xô chỉ mới quan tâm từ những năm 60. Cho nên chúng ta
phải hiểu con người Việt Nam, hiểu từng tầng lớp và từng địa phương mà vận
động.
Anh Trần Hồng Quân:
Tôi xin phép hỏi anh Năm. Tôi thấy gần đây dường như Đảng ta có phần chặt
chẽ hơn, hẹp ḥi hơn, độc quyền hơn. Anh có thấy vậy không? Và tại sao vậy?
Có phải chăng ta thiếu tự tin ở chân lư của ḿnh, thiếu tự tin ở bản
lĩnh chính trị của ḿnh?
Anh Mai Chí Thọ:
Trước hết là do ta quá kiêu ngạo Cộng sản, không cần ai. Mặt khác cũng có
phần thiếu tự tin ở bản lĩnh lănh đạo của ḿnh.
- Bây giờ tôi nói đến lư tưởng cộng sản bị phai nhạt. Chỉ tiền thôi,
mà lư tưởng cộng sản phai nhạt là nó có cái lư khách quan của nó.
Cuộc khủng hoảng CNXH đă là một cú sốc tâm lư, một cú sốc hết sức lớn lao
đối với lư tưởng cộng sản. Không c̣n cái CNXH thực tế,
thuyết phục và khả thi để nêu cao được ngọn cờ lư tưởng. Bây giờ
th́ người ta đâu có lư tưởng cái ǵ nữa; mà bây giờ là đồng tiền không
t́nh nghĩa, lôi cuốn người ta vào kinh tế thị trường, trong khi đó th́
đồng lương chính thức không đủ sống. Mặt trái của kinh tế thị trường th́
thật sự phát triển, nó là những cái hàng rào cản nguy hiểm cho hoà hợp
toàn dân. Bây giờ cán bộ toàn là nghe tổ trưởng, nghe ṇng cốt không, chứ
đâu có nghe ai đâu. Đại biểu Quốc hội nghe người dân, người dân đâu dám
nói hết, mà nói hợp ư cấp trên hay là được nói khác th́ chết, mà anh nghe
rồi anh đi, c̣n người ta ở lại (rau răm ở lại chịu lời đắng cay) sao chịu
nổi, với một hệ thống áp bức người ta, cai trị người ta, c̣n những nhà cầm
quyền, có chức, có quyền có ai đi làm dân vận đâu? Cũng như với mấy
ông trong Mặt trận liên minh, trong Chính phủ lâm thời cách mạng trước đây,
khi nào cần th́ ḿnh xài, khi nào không cần th́ quên họ luôn. C̣n
trong MTTQ, toàn là cán bộ đảng viên, không có ông nhân sỹ nào. Có thời kỳ
họ nói: "Chúng tôi không có vị trí, không có chân đứng". Tôi cho là chúng
ta c̣n mắc nhiều khuyết điểm rất nặng nề, phải kiểm điểm nghiêm túc. Tôi
mong rằng kỳ này là một cái thời cơ, để Đảng ta nh́n lại toàn bộ, để ra
những biện pháp cụ thể để chấn chỉnh lại, phát huy thế mạnh của ḿnh đồng
thời khắc phục những cái sai sót chứ nếu không th́, nói thật với các
anh tôi có cảm giác, chẳng bao lâu nữa Đảng mất quyền lănh đạo. Có
thể lúc đó tụi tôi c̣n sống hay đă chết. Tôi nói thật suy nghĩ của một
người đă chiến đấu tuy không được lâu như khai quốc công thần nhưng cũng
gần 70 năm tuổi Đảng và nhiều người cũng nói với tôi như thế chứ
không phải một ḿnh tôi.
Anh Trần Hồng Quân hỏi:
Thưa anh Năm, ư anh là nếu không sớm khắc phục t́nh trạng này th́ không
bao lâu ta sẽ mất chính quyền?
Anh Mai Chí Thọ:
Đúng vậy. Bây giờ tôi hỏi các anh xă hội ḿnh bây giờ sẽ đi theo hướng nào?
XHCN hay TBCN? Hai khuynh hướng đang đấu tranh nhau ghê gớm. Nhưng xem ra
khuynh hướng TBCN đang thắng thế, ở ngay tại nước ḿnh chứ không
phải đâu xa. Nhưng mà không phải ḿnh không thể tiến lên theo con
đường XHCN được. Tôi thấy rằng hoàn toàn ḿnh có khả năng. Tôi xin góp một
số ư như vậy.
(Khi nói ngoài hành lang, đồng chí Mai Chí Thọ c̣n nêu lên một ư kiến rất
mới. Đồng chí nói, phải coi "Tầng lớp lănh đạo xă hội không chỉ gồm các
cán bộ Đảng, Nhà nước, đoàn thể đương quyền, mà c̣n bao gồm cả những người
lănh đạo các tôn giáo, các trí thức cấp cao, các công thương gia lớn. Họ
có uy tín xă hội, họ lănh đạo hoặc có thể tác động đến những cộng đồng xă
hội đông đảo. Phải quan tâm vận động họ").
Đồng chí Trần Bạch Đằng:
- Tôi xin phát biểu về các dự thảo của các đồng chí. Hôm trước đă có một
lần họp có anh Trương Quang Được [Uỷ viên BCT, Phó Chủ tịch QH], anh
Nguyễn Minh Triết [Ủy viên BCT, Bí thư Thành uỷ TPHCM] chị Ṭng Thị Phóng[
Bí thư TUĐ, Trưởng ban Dân vận TU] tôi đă góp ư. Xét chung nếu nói là bổ
sung cái dự thảo này, tôi không có cái ǵ để bổ sung cả. Cái ǵ cũng nói
đủ hết rồi, tôi nghĩ là không có cái ǵ để thêm cả. Nhưng dự thảo
không có ǵ mới, tôi xin nói thẳng, dự thảo lặp lại một số khẩu hiệu, mọi
chuyện đă nói từ trước đến nay không biết bao nhiêu lần rồi và coi như
thuộc ḷng và bằng ḷng với cách diễn đạt. Bây giờ cứ lựa các nghị
quyết dân vận cách đây hồi thời kỳ anh Chín Đào phụ trách cho tới bây giờ
xem lại có khác ǵ. Thực tiễn th́ thay đổi dữ dội mà chúng ta cứ lặp
lại hoài và đặc biệt không bao giờ chúng ta truy lại xem tại sao mà không
đạt được cái đă nói, mà t́nh h́nh càng ngày càng xấu đi. Lư do là
ǵ, và một nghị quyết của Trung ương phải giải quyết điều ǵ trong thực tế.
Tôi thấy rằng dự thảo này được thông qua th́ sẽ không giải quyết được cái
ǵ, cả khi chúng ta tổ chức học, nghiên cứu từ trên xuống dưới, rồi tất cả
trở thành những con két, cứ nói lại. Ở một số nghị quyết Trung ương khác
tôi thấy có cái ǵ thiếu bản lĩnh. Chúng ta không dám nh́n thẳng vào sự
thật và lấy đó làm một tiêu chí. Tôi đồng ư với anh Trần Hồng Quân,
cứ lấy các phán quyết không đổi để mà dùng, mà cái đó là một cái triệu
chứng của sụp đổ. Tôi đề nghị các đồng chí ghi và báo cáo lại
thẳng thắn với các đồng chí ở Trung ương. Bây giờ nói một chuyện nhỏ thôi,
mắc cái ǵ mà trong thời gian rất ngắn chúng ta tặng cả chục cái Huân
chương Sao vàng làm như trăn trối vậy, tức là sắp chết tới nơi rồi chia
gia tài đi, kỳ cục, cùng một vài chuyện khác mà không thể làm sao mà hiểu
được cả.
Anh Trần Trọng Tân nói:
Trong khi hai uỷ viên TƯ Đảng [Trần Mai Hạnh và Bùi Quốc Huy liên quan
tới vụ án Năm Cam] sắp bị ra toà mà Ban Tổ chức TƯ cũng được nhận Huân
chương Sao vàng !
Anh Trần Bạch Đằng
nói tiếp:
Tôi thấy cái này các anh đại diện Ban Dân vận TƯ, anh cứ ghi thôi bởi v́
nếu nói đây không phải với cá nhân anh. Tôi cho đây là một cái nguy, một
cái cực kỳ nguy hiểm, triệu chứng này chúng ta phải thấy có cái ǵ gần như
sợ hăi, vội vă, và lại củng cố cho phe cánh của ḿnh.
Tôi đă đề nghị năm nay cố gắng thành lập cho được cái nhà lưu niệm
Mặt trận dân tộc giải phóng miền
Nam Việt Nam.
[lại cái bánh vẽ!] Cái này, tôi đề nghị 10 năm rồi nhưng mà có
thấy ǵ đâu.
- Chúng ta đă từng đạt được đại đoàn kết cao nhất trong hai cuộc kháng
chiến, trong đó ai cũng sẵn sàng hy sinh cả, tên Đảng c̣n phải hy sinh cơ
mà, hy sinh hết và lao trận chiến. Nếu không có cái đại đoàn kết toàn dân
th́ làm ǵ làm nổi Cách mạng Tháng Tám, làm ǵ chúng ta kháng chiến chống
Pháp thắng lợi. Cái đó nghĩa là đă có tiền lệ từ trước rồi, thế th́ tại
sao bây giờ cứ loanh quanh, loanh quanh măi. Các ông tiếp xúc dân,
tôi nói thật, tôi khó chịu lắm, đại cử tri phát biểu tuyển chọn th́ khen
80%, 20% chê rất chung và đề xuất một vài cái ǵ đó thế cái ông
Trung ương đứng lên trước hết động viên, phấn khởi v.v... tiếp nhận những
cái ư kiến này rồi. Tiểu cử tri th́ xếp hàng ở dưới (con nít ấy mà)
quơ cờ lên. Thế là xong. Tôi đọc sách Trung Quốc tôi thấy nhiều
cái cũng na ná như thế này. Tôi muốn nói với các anh như thế và thật sự,
mà lo lắm. Những đồng chí mà c̣n có máu huyết ở trong người, khi trao đổi
(như tôi, anh Mai Chí Thọ, anh Hai Tân) không thể nào chịu nổi. Chúng tôi
phải qua lư trí mà tính toán tất cả các điều, chúng tôi không phải là loại
mà nói ào ào để mà nói cho thoả măn đâu. V́ sự nghiệp này gắn với cả máu
thịt, sinh mạng chúng tôi mà ở đây toàn là người trên 60 tuổi Đảng. Tôi
muốn nói với các đồng chí một cái chuyện cụ thể, về đám tang anh
Trần Độ, đây là tôi nghe anh em Hà Nội vô nói nhưng tôi không thể
nào hiểu được. Anh Trần Độ có nhiều quan điểm sai, tôi là người rất chống
anh ấy mà chống bằng giấy tờ đàng hoàng, mà cả thư riêng tôi gửi anh Trần
Độ và đặc biệt tôi không tán thành anh Trần Độ ở chỗ để đế quốc lợi dụng,
để tụi xấu bên ngoài lợi dụng, đài phát thanh nó la tùm lum, chứ không
phải một số điều anh Trần Độ nêu là không đáng suy nghĩ đâu. Nhưng mà khi
anh chết, đă chết làm tang lễ, chúng ta có bài điếu văn, lại đi nêu tội
của ông Trần Độ trong đám tang trước linh cữu của anh. Thế gia đ́nh làm
sao chịu được, và người trước đây họ không đồng t́nh ông Trần Độ th́
bây giờ họ lại cảm t́nh với ông. Tôi cho rằng đó là một sự dại dột,
tôi nói thẳng một sự dại dột khó tưởng tượng. Anh ấy là đồng chí hoạt động
cùng thời với anh Mai Chí Thọ, cống hiến nhiều mà cương vị trong quân đội
khá cao, tuy cuối đời anh có sai lầm. C̣n anh Nguyễn Hộ, bây
giờ anh ấy nói trời ơi đất hỡi, anh ấy c̣n sống đó. Sau này anh ấy mất
cũng không thể xử sự như vậy. Cách cư xử truyền thống của dân tộc mà lại
bỏ đi th́ hỏng.
- Khi nói đại đoàn kết toàn dân có nghĩa là để các tầng lớp đại đoàn kết
với nhau, nhưng mà chủ yếu là Đảng làm trung tâm đại đoàn kết như thế nào,
trước hết phải trách ḿnh. Cuối cùng rồi chúng ta lại thành ra cái
hẹp ḥi, một cái tổ chức chỉ lo lợi ích của riêng ḿnh thôi. Hôm
họp ở chỗ T78 có anh Trương Quang Được, tôi có nhắc một câu
của Mác - Ănghen: "Giai cấp vô sản khi giành được chính quyền mà chỉ lo
cho nó thôi th́ nguy hiểm, là không được". Đó là trong lời tựa của tuyên
ngôn Đảng Cộng sản. Ngay trong Đảng, anh cũng không đoàn kết với nhau được.
Thế th́ c̣n nói ǵ đến đoàn kết bên ngoài nữa. Bây giờ trong Đảng
không đoàn kết, lại không phải từ những vấn đề về quan điểm đường lối...,
nếu có th́ căi nhau rồi thống nhất thôi, nhưng lại khổ v́ tiền, địa vị,
thằng cha này ngồi chỗ này, thằng cha nọ ngồi chỗ kia... tất cả nó chi
phối toàn bộ cái rối loạn trong nội bộ Đảng. Hết sức là nguy hiểm, là chết
thôi. Khi có tội, đưa ra th́ cũng cân nhắc ông đảng viên người ta
xử thế này, ông Trung ương người ta xử thế kia, đại khái không có cái đó
th́ xử lư thẳng. Tôi nói dư luận thành phố này họ không đồng ư với bản kết
tội của ông Bùi Quốc Huy, tại sao Bùi Quốc Huy chỉ là thiếu
trách nhiệm, trong khi đó tài liệu và căn cứ mà báo chí nêu th́ ông này
cũng là "tay tổ". Có một việc mù mờ trong cái này không? Tôi nghĩ là Đảng
mà không đoàn kết th́ nảy sinh ra vấn đề thôi. Đảng là trung tâm mà. Chủ
thể trung tâm của đoàn kết là Đảng, anh xử lư đi, chứ bây giờ anh đứng lên
kêu gọi người ta đoàn kết mà anh lại bầy hầy. Nói thật với các đồng
chí mỗi ngày tôi nhận được rất nhiều thư tố cáo. Có lẽ chỗ này là chỗ
người ta c̣n có thể nói được. Đọc xong rồi tôi nhức đầu ghê lắm.
Ăn hiếp dân từ cái tay khóm trưởng, tổ trưởng quá lộng hành. Rồi th́
thư tay can thiệp của mấy ông, tôi nói cả mấy ông Bộ Chính trị can thiệp
nữa. Th́ buồn cười thiệt, những cái chuyện như thế anh dính vào
làm ǵ, để cho luật pháp người ta xử lư. Ḿnh làm một hồi nó không c̣n ra
làm sao cả. Tôi nói giữ đạo mạo ở trên truyền h́nh hay là tại hội trường
Ba Đ́nh không thôi là chưa đủ, dân người ta cũng biết hết rồi, ngay cái
Quốc hội của ḿnh cũng đủ thứ chuyện. Người ta nói tư bản nó dở
nhưng cái ǵ nó cũng đưa ra, c̣n ḿnh th́ giấu, cái đó là cái rất không
tốt. Trong khi đó những cái công cụ để chúng ta làm đoàn kết trước
hết là chính quyền và chính sách, cái đoàn kết lớn nhất hiện nay là chính
sách, bằng chính sách, anh thực hiện và anh cầm quyền. Không có ǵ lớn hơn,
làm ruộng đất đúng, đất đai đúng, nhà cửa đúng, thuế má đúng th́ đoàn kết,
mà làm trật th́ ră. Ban Dân vận này nói là nói khô lưỡi, khô cổ cũng chẳng
giải quyết được ǵ đây nếu chính sách sai. Chúng ta phải nh́n cái đó một
cách rơ ràng. Rồi th́ cái tổ chức dân cử, lúc nẫy Mai Chí Thọ nói Mặt trận,
tôi nói ngay Quốc hội thôi, người ta nh́n vô, người ta thấy ngay. Do chỗ
đó không được, phải chuyển một cách cơ bản.
- Về các tổ chức quần chúng, anh Mai Chí Thọ nói rơ ràng là độc quyền, mà
độc quyền đến mức quá hẹp ḥi, hôm trước tại hội nghị, anh Mai Chí Thọ có
nêu cái vụ hướng đạo, tại sao cấm, nhắc anh Đồng, anh Tạ Quang Bửu, anh
Hoàng Đạo Thuư và Bác Hồ là Chủ tịch danh dự. Nhân hôm qua, tôi có viết
một bài. Trong đó tôi có nói việc này trong báo Thanh Niên, nó cắt nguyên
cái đoạn đó. Nó năn nỉ tôi bỏ, tôi nói ông nói chứ không phải tôi nói đâu.
Lư do là anh sợ thua người ta, cái thằng dở mà độc quyền th́ sợ thằng khác
giỏi hơn nó. Nhân cái vụ cháy Trung tâm Thương mại Quốc tế chết nhiều
người, tôi nói có những kỹ năng của hướng đạo th́ cứu được nhiều người lắm,
leo dây lên rồi điều người ta xuống, nhưng chúng ta không có v́ cái ông
đoàn viên tới, ông có biét kỹ năng nào đây, ông diễn thuyết th́ được, c̣n
đây xông vô lửa th́ phải học cái đó chứ, đây lại không có dạy, trong khi
đó chủ nhật nào, ở chỗ Tao Đàn cũng tập hợp lại. Anh Trần Hữu Khê (trước
anh Linh đưa anh Trần Hữu Khê vô làm Đảng đoàn và lănh đạo Hội Hướng đạo),
là nhà giáo thế th́ bây giờ tự nhiên hổng nhắc tới nữa. Tôi thấy cái đó
không thể nào nói chúng ta có khả năng lôi kéo quần chúng. Với người trong
Đảng đă thế th́ với người ngoài Đảng lại càng dở hơn nữa. Rốt cuộc
Đảng trở thành cái chỗ dành nhau vô để có địa vị, có quyền lợi chứ không
phải v́ lư tưởng ǵ cả. Nhiều người rất tốt, họ cũng muốn vô Đảng
nhưng mà không được, coi như suy nghĩ có mặt này, mặt khác họ không tán
thành là không được. Tôi thấy anh Phan Đ́nh Diệu tâm trạng
về cái này rất nhiều. Trong điều kiện toàn bộ xă hội, các bộ phận khác yếu.
Anh cao lên th́ phải để người ta cao lên chứ không phải anh để cái đầu cho
ngang nhau để anh cao hơn. Một nguyên lư giản đơn như thế mà kiếm không ra
cho nên cái bảo thủ, hẹp ḥi bây giờ trong Đảng quá lớn.
Những người chính thức cho nó rơ ràng đi.
Ngay như Dương Văn Minh đó, tôi cùng với anh Mai
Chí Thọ đấu tới, đấu lui mới làm dịu đi không kết án, không chửi. Cái công
của người mà bảo đảm giải phóng thành phố đến độ không đổ máu th́ công đó
nhỏ à. Anh có thể khen thằng cha nào nổ súng vào nhà th́ anh tặng nó huân
chương, trong khi cái người bảo vệ cái thành phố này cho nguyên vẹn th́
anh coi như không. Tôi cho rằng đây chứng tỏ cái lạc hậu về mặt quan điểm,
về mặt tư tưởng rất là nặng nề. C̣n tôn giáo, dân tộc v.v... cái này nhiều
chuyện lắm nhưng thực ra trong này, chúng ta đi vô trong từng vấn đề, từng
tổ chức, theo tôi không nêu tổ chức. Không phải Hội Phụ nữ làm cái này,
Đoàn Thanh niên làm cái kia, Công đoàn làm cái nọ. Nêu vấn đề với những
đối tượng, những tầng lớp... Với những quan điểm nh́n của Đảng th́ mới
được, chứ cái này tôi thấy cũ quá chẳng khác ǵ nghị quyết cũ. Rồi một vấn
đề rất lớn nhưng chúng ta nói vừa phải là chúng ta huy động tài năng,
nhưng với cách nh́n này th́ tài năng là cái ǵ. Rốt cuộc tài năng là
thằng nào nịnh giỏi, thằng nào bợ đít hay, dạ dạ, dạ dạ, vâng vâng, chí
phải, chí phải th́ thằng đó "tài năng". Các anh cứ xem đi, một cái
chuyện nhỏ như chuyện đá banh thôi. Bây giờ người đá banh giỏi ở xă hội ta
và đặc biệt ở phía Nam này không biết bao nhiêu người. Tôi vừa nhận được
mấy cái thư, họ cũng sốt ruột v́ họ thấy thua, thua liểng xiểng, chịu
không nổi, làm cái ǵ mà ngày xưa đă từng vô địch Đông Nam á mà vô đầu nó
đá một cái là chạy về. Nó viết cho tôi một cái thơ nói rằng tụi em có thể
đóng góp được cho thể thao lên và trong ṿng 5 năm th́ ta qua mặt Thái Lan
cái vù, nhưng mà hổng ai xài tụi em cả. Cái thơ tôi c̣n giữ ở nhà, Bồ Anh
là cái tay mà đă đi theo công việc này, nay 63 tuổi rồi.
Đồng chí Trần Trọng Tân:
- Nghị quyết nh́n chung là tốt, làm rất nhiều chuyện nhưng cách nêu như dự
thảo th́ tôi sợ không hay. Tôi thử t́m ra cái ǵ mới th́ đúng là
chưa t́m ra được cái ǵ mới cả. Căn bản là làm sao góp cho ra được
nghị quyết có cái mới và khi Trung ương họp xong toả ra một cái phấn chấn
xă hội, chứ không phải chuyện thường đâu. Theo tôi nên chăng nên có một
phần gọi là kiểm điểm t́nh h́nh mặt trận đại đoàn kết toàn dân th́ mục đó
cứ để đây nhưng mà nên có điểm gọi là tâm trạng hiện nay của những người
gọi là nạn nhân do sai lầm của những chính sách của Đảng. Cái tâm trạng
này c̣n nặng lắm đây, các loại nạn nhân của chính sách cải tạo. Ví dụ như
Nguyễn Huy Thiệp [nhà văn], tâm trạng của nó là rất khổ tâm
về chuyện gia đ́nh bị quy oan trong cải cách ruộng đất. Viết thành văn
chương, chữ nghĩa ghê gớm lắm. Cho nên cái ǵ khi đă đi sâu vào ḷng người
ta. Những cái bất măn về những sai lầm và động chạm vào nhà người ta mà
oan th́ ḿnh phải thấy cho sâu mà gỡ chứ không phải dễ đâu. Cái này kể ra
th́ nhiều chuyện lắm, thế rồi sinh ra phản ứng khi viết, rồi từ chỗ đó
ḿnh chụp thêm nữa, thế là cứ ṿng xoáy, bất măn càng ngày càng nặng thêm.
Cho nên theo tôi đề nghị là có một nội dung (không thêm cái mục mới ǵ)
gọi là nạn nhân của các loại oan sai, ḿnh nói sao cho thấu
đáo được, cho khéo, bởi v́ cái này cũng tế nhị. Không khéo lại quật
trở lại rồi sửa sai một loạt mà thành một cái phong trào cũng chết.
Tại sao Trung Quốc dám làm, họ sửa đến mức mà trong Đảng ai bị oan th́
được khôi phục hết, khôi phục từ danh dự và các chế độ. Tại sao một nước
1,3 tỷ dân mà dám sửa sai đến cái mức như vậy. Công khai hóa hết mà sửa,
sửa đâu ra nghị quyết đó. Nghị quyết sửa sai, khôi phục danh dự th́ tôi
cho là rất được ḷng dân. Rồi sau đó họ dám đề xướng cái rất mới là "hiện
thực phê phán những sai lầm của Đảng ta" cho giới văn nghệ viết lên thành
tiểu thuyết, thành phim các thứ để cho những người Cộng sản kế tục không
thể phạm phải những sai lầm đó, họ ra nhiều cái rất là mới. Họ viết quyển
sách mà tôi đọc gọi là ǵ... "Vú và mông" đó, sau ḿnh dịch lại đổi cái đề
cho lịch sự hơn. Hắn nói, ḿnh không thể tưởng tượng nổi cái ác khi mà
Đảng sai lầm. Nhưng mà cái hay là khi đọc xong th́ mới thấy tác giả rất
xây dựng. Hắn lên án để cảnh tỉnh những người Cộng sản tránh những cái sai
lầm đó, tránh đạp đổ, chỉ để mà lên án: "Hiện thực phê phán về những sai
lầm của Đảng ta" mà bây giờ phải theo cho kịp cái mới của thời đại tư bản
mà các nước anh em người ta làm hay hơn. Ḿnh ráng coi làm sao đó, cho nên,
tôi cho cái ư thứ nhất của tôi là trong mục kiểm điểm t́nh h́nh nên có
phần đánh giá lại tâm trạng ngầm mà có hại cho khối đại đoàn kết bởi những
nạn nhân của sai lầm do chính sách của Đảng.
-Thứ hai, tôi cho là phân tích những cái tác động mới, đặc biệt là xu thế
dân chủ của thế giới ngày nay đang tác động vô dân. Nếu ḿnh không thức
thời, không hiểu để ráng làm những cái ǵ có thể làm được để đáp ứng được
khát vọng dân chủ th́ ḿnh sẽ lạc hậu và không thể đoàn kết nổi. Ta cứ nói
chủ nghĩa tư bản nó tàn tệ. Vậy mà không phải ra con cá ngon mà nó mua rẻ
là nó mua đâu, mà người làm ra cá có đời sống thế nào, có điều kiện lao
động như thế nào th́ nó mới mua. Những cái đó ḿnh đă theo kịp đâu, phải
bắt kịp tất cả những xu thế mới, nền văn minh mới này để đưa vô trong Nghị
quyết phải đáp ứng những tác động đó vô trong dân ḿnh. Lănh đạo ḿnh phải
nghiên cứu. Hôm tôi đi ghé qua Đài Bắc, đang ngồi, tôi mới t́m hỏi một cái
cô Việt kiều, tiện thể có cái ǵ ḿnh nghe, ḿnh học, ngồi để chờ máy bay
quá cảnh thôi. Cô ấy mới nói nghề bán cơm hộp, hai vợ chồng bán hộp vừa
rồi mất trộm hết, nhưng 3 tháng sau th́ được thông báo là bắt được thằng
trộm đó, đi hầu toà để lănh lại. Thế là đi máy bay, ở khách sạn để hầu toà
th́ nó trả tiền luôn. C̣n cái mục này nữa: là trong thời gian đi hầu toà
th́ phải vắng mặt ở nhà, nếu có mặt ở nhà th́ thu nhập bao nhiêu, th́ cô
ấy khai ra, hắn trả luôn phần mất thu nhập. Ḿnh nghe lạ lắm, nhưng lạ hơn
là tiền lấy đâu ra để trả cái đó, th́ ra hắn bắt cái thằng ăn cắp đó trả
hết, trả tiền đồ rồi, trả tiền vé máy bay, tiền thuê khách sạn và tiền
vắng mặt mà mất thu nhập nữa. Nếu nó không trả th́ lại bị kiện. Cho nên
tôi nói nên có cái mục, nói giản dị là những xu thế về nhân đạo, dân chủ.
Cái này hay lắm, đang tác động, đặc biệt là giới trí thức và những giới có
đi lại ở nước ngoài, rồi Việt kiều tác động vô. Ḿnh cố gắng đến mức tối
đa đáp ứng những khát vọng rất cần cho dân. Không phải cái khát vọng làm
cho họ chống đối ḿnh đâu mà làm cái đó là ḿnh tồn tại. Tôi cho là có một
mục trong ư thứ hai là tác động của cái mới rất là cần. Đảng có trách
nhiệm làm cái này, tạo sức hút, sức hấp dẫn với toàn xă hội, họ gắn với
Đảng, tin yêu Đảng, họ mến phục Đảng, Đảng phải làm sao để dương được ngọn
cờ dân chủ. Tôi cho là cũng phải coi lại cái nguyên nhân từ Đảng lănh đạo
mà tác động ra ngoài làm mất sức hấp dẫn. Cái này nên coi lại.
Tôi chỉ nêu gần đây thôi, một quy định hết sức bất ngờ, quy định là
ai lấy chồng, lấy vợ, có dâu, có rể, người nước ngoài hoặc ở nước ngoài,
coi như là đặt thành vấn đề bảo vệ chính trị nội bộ, cảnh giác rồi phân
tích, loại th́ xoá tên, loại th́ khai trừ, loại th́ vẫn là đảng viên nhưng
không thể vô Ban Chấp hành. Vi phạm điều lệ rất nghiêm trọng, quyền nào
cho phép tước quyền của đảng viên. Tại sao cái này không thấy có
ai đánh giá chứ. Phải nói toạc ra chứ. Vả lại, nếu có một con dâu, có một
con rể là bác học, một chuyên gia giỏi th́ không tốt sao? Đằng này rút lại
chỉ toàn là đóng một phía không thôi, trong khi sống trong một cái thế
giới mở. Phải có những cái tính toán chứ để như vậy là chết. Anh phải mở
ra cái này, anh là đảng viên, anh có người vợ là Nhật Bổn. Làm sao để cho
bà vợ Nhật Bổn đó có cảm t́nh với Việt Nam, họ tuyên truyền cho Việt Nam,
đem của đem cải về đóng góp cho Việt Nam lợi hơn chứ. Bây giờ th́
trở lại vấn đề mà bao nhiêu năm đă sửa sai, cái vụ "lư lịch rơ ràng".
Người đáng ngờ th́ phải ngờ, người đáng tin th́ phải tin. Người ta đáng
tin nhưng anh lại cứ ngờ.
Theo tôi th́ có 3 cái mục đó. Một mục là hiện nay có tâm trạng ngầm và
không vui với Đảng, có c̣n ngấm ngầm là do nạn nhân của những sai lầm của
chính sách. Thứ hai là tác động của xu thế dân chủ, nhân đạo từ bên ngoài,
đang tác động mà ḿnh không theo kịp th́ ḿnh chết. Ba là cái xử sự trong
Đảng làm sao cũng phải soát lại để cho đảng viên có thể làm chủ được Đảng,
bởi v́ người ta vô Đảng người ta phải làm chủ được ḿnh.
Đằng này vô rất thụ động, vô những cánh tay chứ không phải vô những
cái đầu. Anh phải làm cho đảng viên làm chủ được Đảng. Đảng viên
là phải làm chủ nguyên tắc, phải đấu tranh không thể cho phép những cái vô
nguyên tắc có trong đó được. Thế cái này tôi cho là mấy cái lớn có lẽ tác
động đến đại đoàn kết dân tộc.
Vấn đề đại đoàn kết dân tộc cũng có nhiều vấn đề. Thí dụ đám tang Lê
Quang Đạo - Chủ tịch Mặt trận nhưng mà ban lễ tang toàn là mấy vị
TƯ trong Đảng hết, không để ai lọt vô được. Đưa một ông linh mục, một ông
hoà thượng vào làm ban tổ chức lễ tang một ông Cộng sản th́ sướng bao
nhiêu. Tư cách một ông Chủ tịch Mặt trận, người ta có thể mời được không.
Nghĩa là suy nghĩ cứ hẹp hẹp. Rồi ban thường trực MTTQ càng ngày càng co
lại, từ thường trực có ngoài Đảng bây giờ thường trực không ai cả, chưa kể
là, khi ḿnh kiểm điểm lại, từ năm 1975 đến giờ th́ tư tưởng lớn nhưng mà
không ai triển khai cả, giải phóng xong, tuyên bố rất là hay. "Chỉ có Mỹ
thua thôi, c̣n ta là chiến thắng, toàn dân tộc ta là chiến thắng". Th́
đáng lẽ cái từ đó, toàn dân tộc ta là chiến thắng th́ anh triển khai ra
luôn với cái số gia đ́nh nguỵ quân, nguỵ quyền. Hồi trước đương
kháng chiến, gia đ́nh có con đi lính cho địch là "gia đ́nh đau khổ" nhưng
giải phóng xong là quên mất. Không ai nhắc nhở ǵ cái đó cả, lại tiếp tục
đi cải tạo mút mùa. Cải tạo là bất măn rồi, không điều tra thôi chứ tôi
tin là 99,99% là bất măn. Không có cái anh sĩ quan đi cải tạo về
mà vui trong ḿnh được. Thế th́ cái này ḿnh phải coi lại chứ, không coi
lại rồi ḿnh chỉ nói lớt phớt không là không được, thế th́ tôi đề nghị là
phải xem xét cái chính sách. Ví dụ, giải phóng xong, anh Mai Chí Thọ nói
rơ đó, Bác Hồ lập Mặt trận Việt Minh, thắng Tây một cái là nghĩ ra Mặt
trận Liên Việt, thắng cái nữa, ra Mặt trận Tổ quốc. Bây giờ ḿnh dừng
ngang đó không c̣n sáng kiến ǵ thêm nữa. Thành phần không ra thành phần,
nhân sự không ra nhân sự, như sau khi nhập cả "Liên minh" cả "Giải phóng",
cả "Tổ quốc" lại thành một, anh lấy tên mới là "Mặt trận hoà hợp dân tộc"
có ông Dương Văn Minh, ông Trịnh Đ́nh Thảo là cố vấn danh dự cho Mặt trận
hoà hợp dân tộc, th́ hay biết bao nhiêu. Ngừng ngang Mặt trận Tổ quốc đó
rồi kéo dài hơn 27 năm tới giờ, nhân sự cũng kéo ai ra được nữa. Đáng lẽ
Mặt trận nào tôi cũng phải thu hút vô hết, anh văn hoá, anh trồng cây cảnh,
anh nuôi cá, thứ ǵ tôi cũng hút vô hết nhưng mà anh muốn vô cấp phường
hay là anh muốn vô cấp quận th́ cái đó tuỳ cái phạm vi của nó, cái nào đến
toàn quốc, cái nào lên đến cấp tỉnh, cái nào lên đến cấp phường. Bây giờ
61 cái hội đồng hương của người ta có ban lănh đạo đồng hương, đây không
nói dính dáng ǵ đến đoàn thể chính trị xă hội. Người nuôi tôm, nuôi cá
cũng phải cho vô Mặt trận chứ không phải chỉ là xă hội và chính trị đâu.
Tôi cho rằng nên coi lại ngay điều đó. Một khuynh hướng tập hợp Mặt trận
khác xa thời Bác, cái thời tụi tôi hoạt động ngầm, cái ǵ cũng xông vô, mà
giờ ḿnh phải chuẩn mực, ḿnh phải chính trị, xă hội. Tôi cho thế này là
một sai lầm về quan điểm tổ chức. Cái này là hẹp ḥi đây.
Thứ hai, nói về đoàn thể "chính trị xă hội" là cái ǵ đây. Đáng
lẽ chính trị đầu tiên phải bênh dân, mà bênh dân là khi chính quyền làm
oan người ta, anh phải đứng ra quyết liệt bênh chứ. Sao để họ đi
kiện một ḿnh không rồi cuối cùng thân cô thế cô, về họ kết tập nhau lại
đi kiện tập thể, th́ cấm không cho đảng viên xen vô, thế rồi cuối
cùng một bộ phận oan đó không ai lănh đạo cả. Hồi trước giải phóng,
dân bị chính quyền nguỵ hành hạ th́ Cộng sản đứng ra lănh đạo, c̣n bây giờ
th́ dân bị oan có thấy mấy ông Cộng sản đâu. Tôi đề nghị đưa kiến
nghị này vô trong Nghị quyết lần này. Cơ chế Đảng lănh đạo, Nhà nước quản
lư, nhân dân làm chủ phải thừa nhận là một cơ chế thống nhất có mâu thuẫn,
chứ không phải thống nhất một chiều. Chính nhờ mâu thuẫn đó mới phát triển
được, tức là đoàn thể phải bênh dân, phải đấu với Nhà nước để giữ cho dân
không bị oan. Đảng phải lănh đạo chứ không ai bênh dân cả. Chính ra người
dân dưới chế độ ḿnh kh ông ai bênh ai cả, chứ đúng ra một hội viên, một
người phụ nữ th́ nếu đúng bị oan th́ Hội phụ nữ phải thuê xe mà chở người
ta đi kiện. Như vậy mới được, đảng viên cộng sản có lương tâm phải xông vô
bảo vệ dân. Nhưng bây giờ xông vô th́ cấm rồi, 19
điều cấm, xông vô một tư để kiện cũng không được. Đảng ngoài hết để
cho dân bơ vơ một ḿnh mà thôi, nhưng mà lương tâm nào mà để dân như vậy
được. Cái điều đó là rất hại. Đáng lẽ phải cho tham gia khiếu kiện đúng.
Chi bộ phải phân công mấy anh cộng sản đi với dân kiện cho ra để giải oan
cho người ta, phải làm sao để đấu với nhau. C̣n cứ cho một cái chuyện coi
như trong Đảng hết, đấu với nhau không có được. Người dân trong chế độ
ḿnh bị oan là chịu bơ vơ. Bây giờ lại xuất hiện nhiều cái h́nh thức rất
đáng lo. Ở Thủ Đức, một cái nhà máy thải các chất ô nhiễm, dân kêu mấy lần
cũng không xử, thế là xông vô đập hết của người ta vậy thôi. Vậy mà để bạo
loạn cục bộ làm cho tá hoả tam tinh, rồi khi đó mới tới can thiệp. V́ ḿnh
không biết thông tin thôi, Hà Tây là đến mức hắn vây lại một thôn làm luôn
chuông, mà công an vô, thả cả một đống lên rớt xuống, là xây dựng làng
chiến đấu đó. Bây giờ luật rừng xuất hiện rồi, hở ra là thuê người
giết nhau rồi. Cho nên tôi cho rằng là lần này phải có hướng giải
quyết việc dân bị oan, dân bị áp bức bóc lột. Dân bị chèn ép mà chính
quyền chèn ép th́ đoàn thể phải làm sao? Quy định cho rơ, rà soát, đừng
cho anh cơ hội tập hợp dân đi đấu nại, nhưng những người cộng sản chân
chính, người có lương tâm chịu không được, th́ cho người ta phụ với dân để
lănh đạo dân và bảo vệ dân. Như vậy, người ta mới thấy cái Nghị quyết rất
là mới mà phấn khởi, chứ cứ giữ 19 điều cấm là chết.
Tôi nói 19 điều cấm vừa rồi hại cho dân chủ trong Quốc hội lắm. Nào là đề
cử rồi "xét tôi tự thấy không có khả năng" rút hết, Trung ương không giới
thiệu th́ làm sao mà anh ra. Bây giờ tất cả những cái đó phải tháo gỡ thế
nào chứ, quy định trở thành cái công thức chung của toàn Trung ương, đưa 3
chọn 1, cứ dứt khoát đi. Đưa 2 ông Bộ Chính trị chọn 1 ông th́ cũng nhận
gọi là làm vui. Thế bây giờ đưa th́ đưa 1, ra 19 cái điều cấm, ai dám ứng
cử. Thế rồi không cho công bố số phiếu nữa chứ. Ḿnh cứ vo như vậy th́
cuối cùng cái xă hội chẳng ra làm sao cả. Mắc ǵ ḿnh cũng phải có một cái
tiền lệ. Mà cái độc diễn th́ dân Sài G̣n bêu riếu ghê lắm.
Ngoài Bắc có khi không thấy cái đó đâu. Đưa ra cái độc diễn ra là người ta
ghét ngay. Tôi c̣n nhớ Trung ương họp đồng ư đưa ra 3 người ứng cử Thủ
tướng đó chứ, ông Thạch, ông Kiệt, ông Đỗ Mười. Sau cuối cùng sợ phân tán
phiếu nên để 2, rất vui vẻ đă tạo cái tiền lệ từng làm như vậy, nhưng rồi
cuối cùng bỏ hết, rồi cuối cùng độc diễn. Tôi xin có một số ư kiến góp như
vậy thôi. Kỳ này phải ra được cái Nghị quyết như vậy th́ mới được, từ đó
mà đề ra được những cái chủ trương mới, để mà giải đáp được cái dân chủ,
cái tôn trọng con người, tránh con người ta bị oan ức, phải bênh dân làm
sao. Tất cả những cái đó mới ra đại đoàn kết được.
Đồng chí Nguyễn Văn Hanh:
- Chủ đề đại đoàn kết toàn dân là chiến lược của Đảng, của Bác Hồ. V́ vậy
cần xem lại toàn bộ cán bộ đảng viên các cấp có thấm nhuần, quán triệt sâu
sắc tư tưởng này hay không. Cần phải kiểm điểm lại để làm cho Nghị quyết
có giá trị và đi vào cuộc sống, trở thành máu thịt của từng cán bộ đảng
viên, trở thành hành động, đoàn kết lại mọi thành phần trong xă hội. Tư
tưởng về đại đoàn kết của Bác bây giờ không được làm đúng. Sự kiêu ngạo
hẹp ḥi, định kiến nghi kỵ... chính sách không thuỷ chung vẫn c̣n. Có lúc
thất nhân tâm, v́ vậy cần phải kiểm điểm lại.
- Thứ hai là liên minh công nông trí thức th́ kỳ này chưa phân tích được
những cái mâu thuẫn mới. Điều đó là đúng, v́ xă hội th́ cơ cấu giai cấp
cũng phải thay đổi và nảy sinh những mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân. Mâu
thuẫn trong liên minh về kinh tế là rất quan trọng và có nêu một số mô
h́nh nhằm giải quyết mâu thuẫn này rất hay (nông trường Sông Hậu, nhà máy
đường Lam Sơn) nhưng rất nhiều vấn đề: nạn ép cấp, ép giá với nông dân c̣n
rất phổ biến. Các nạn tín dụng đen, cho vay nặng lăi gây thiệt hại cho
nông dân, thiên tai cũng tác hại cho nông dân, phải t́m hiểu nguyên nhân
tại sao cái mặt trái, mặt tiêu cực của kinh tế thị trường làm ảnh hưởng
nông dân. Tại sao có doanh nghiệp tư nhân không muốn bao tiêu sản phẩm cho
nông dân? Giai cấp công nhân nắm chính quyền không che chắn được cho nông
dân.
- Đối với trí thức, th́ đă nói nhiều đến đăi ngộ nhưng mà tiềm năng trí
thức vẫn c̣n lăng phí, chưa khai thác hết. Lực lượng khoa học kỹ thuật
trong liên hiệp hội khoa học kỹ thuật, trong các trường đại học phát huy
được chưa? Cơ chế chính sách của ḿnh c̣n vướng cái ǵ? Chưa hợp lư chỗ
nào mà sử dụng chất xám chưa xứng đáng với tầm vóc của một khu vực đi đầu
trong cả nước về khoa học kỹ thuật.
- Một vấn đề nữa chưa được quan tâm, Công đoàn chưa chú ư là làm sao cho
công nhân có cổ phần trong xí nghiệp. Đây là vấn đề kinh tế mà cũng là vấn
đề chính trị.
- Vấn đề thứ ba là kiểm điểm lại chính sách của chúng ta đối với nhân sĩ,
chức sắc tôn giáo, già làng, trưởng bản... Những người này có vai tṛ rất
lớn trong quần chúng, nhưng chính sách đăi ngộ họ chưa thoả đáng. B́nh
thường những con người này đă quan trọng, nhưng khi có điểm nóng th́ vai
tṛ của họ càng cực kỳ quan trọng hơn. Ḿnh cần có chính sách, thái độ
trân trọng rơ ràng để thu phục họ. Nhiều người đă bị chúng ta bỏ quên, khi
về hưu chẳng có ai tới thăm, cả Lư Chánh Trung, Vũ Văn Mẫu, Trần
Ngọc Liễng, Bà Vân Trang... ta quên hết. Chúng ta phải lên danh
sách, Ban Dân vận tham mưu để lễ tết thăm hỏi, chăm sóc. Chúng ta phải xem
lại những đối tượng này.
- Vấn đề viên chức chế độ cũ th́ những gia đ́nh hoà hợp th́ đă tốt, nhưng
cái diện ở nhà 2/4 là chưa rơ ràng dứt khoát, ḿnh cho người ta lưu cư th́
bao nhiêu đời? Những sĩ quan cải tạo tốt th́ giải quyết nhà ở của họ thế
nào? Về quản lư th́ ḿnh có can thiệp được ǵ? Nếu không khéo th́ bất ổn
ngay. Hàng ngàn căn nhà của nguỵ quân th́ xử lư thế nào? Đây không thuần
tuư là vấn đề nhà ở mà c̣n là vấn đề chính trị.
- Đối với vấn đề Tây Nguyên th́ nổi lên vấn đề hành chính cấm đoán Tin
lành v́ cho là liên hệ với Mỹ, Fulro... cái đó th́ không nên. Chính sách
phải thống nhất, chủ trương th́ phải đảm bảo, Tin Lành ở miền xuôi, miền
Nam, miền Bắc được hoạt động, Tây Nguyên bị cấm dễ rối lắm.
Đồng chí Phan Minh Tánh:
- Bản dự thảo lần này cơ bản so với trước không thay đổi ǵ nhiều nên
không biết góp ư thế nào cho hợp lư. Vấn đề đại đoàn kết dân tộc này có
phải là vấn đề b́nh thường không? hay là vấn đề nóng, có mặt trái? Xu thế
chung thế giới, dân tộc là toàn cầu hoá, tôn giáo là chính trị hoá. Dân
tộc là măi măi, tôn giáo là lâu dài. Cái điểm nóng mà không sửa là nguy.
Vấn đề dân tộc là cực lớn, dân tộc trên 1 triệu ở Việt
Nam
có 13 dân tộc nhưng chiếm cực lớn. T́nh h́nh dân tộc đă có biến động. ở
Tây Bắc, Tây Nguyên, Tây Nam Bộ đều đang có chuyện các dân tộc di cư, bỏ
trống vùng biên giới trọng điểm, không xây dựng được Mặt trận nhân dân.
Dân mà di cư quá 4% hộ dân là có vấn đề rồi. Vấn đề dân tộc mà nghiêm
trọng, dễ ră quốc gia.
- Đảng ra quá nhiều Nghị quyết, chuyện nào cũng lớn rồi bàn sơ sài quá.
Tại sao Đảng không làm tập trung từng chuyên đề.
- Xưa, khi nói đến vấn đề nào th́ phải có đối tượng cụ thể, t́m ra mâu
thuẫn cụ thể để có chính sách thích hợp. Đối tượng khác nhau, lợi ích khác
nhau đưa đến mâu thuẫn khác nhau, mâu thuẫn chủ yếu giữa dân và chính
quyền hiện tại nhưng chưa đến mức đối kháng xung đột vũ trang. Các đối
tượng cần phân tích cho sâu. Chẳng hạn, giai cấp công nhân phát triển mạnh
về số lượng và chất lượng nhưng có mâu thuẫn. Giai cấp công nhân là giai
cấp lănh đạo nhưng hiện nay lại đi làm thuê cho chủ trong nước, ngoài nước.
Trí thức ở nước ta th́ đă già, lượng trẻ như thế nào? Việt kiều cũng chưa
nắm được. Cần biết rơ thực trạng đối tượng quần chúng để có thể tập hợp,
vận động cho phù hợp và làm cho họ hiểu được đường lối chủ trương chính
sách của Đảng. Từ dó có thể thu phục họ để thực hiện chính sách đại đoàn
kết toàn dân.
- Các mâu thuẫn bây giờ ghê gớm lắm, chủ yếu là sự va chạm giữa nhân
dân lao động với chính quyền. Do quan liêu, hách dịch, tham nhũng nên mâu
thuẫn với nhân dân. Đây là vấn đề nóng bỏng. Chính quyền giải
quyết không tốt là mất. Khâu thực thi chính sách cũng là quan trọng. Nếu
sai bước đi th́ sẽ tác hại vô cùng. Có thể đường lối, chính sách không sai
nhưng thực thi sai th́ cũng chết. Cái quan trọng nhất là đường lối chính
sách có thể không thiếu nhưng bước đi chệch hướng là hỏng. Những mâu thuẫn
nào cần xử lư và chắc chắn th́ làm trước cho được.
- Thứ hai là Đảng của giai cấp công nhân th́ thái độ của Đảng với giai cấp
như thế nào phải cho đúng? Bác Hồ nói hai vấn đề chính trong Đảng là đoàn
kết và dân chủ.
- Thứ ba Mặt trận muốn rộng đoàn kết th́ phải có cái nền của nó. Mặt trận
phải có thực quyền, trong khi ḿnh không bao giờ cho người ngoài Đảng được
làm. Cho nên Đảng nói th́ phải sửa, chính quyền của dân, do dân, v́
dân mà Đảng phải làm hết trọi. Khi ḿnh có rồi, không làm theo mà
làm trái, dân nh́n thấy th́ chê trách. Tôi đề nghị ta tập trung bàn đại
đoàn kết dân tộc có cả dân tộc, tôn giáo. T́nh h́nh Mỹ đánh Iraq th́ tâm
trạng quần chúng như thế nào, ḿnh phải t́m hiểu chứ. Ḿnh phải làm cho
cái đại đoàn kết lần này thật rung động như ngày xưa Nhà Trần đă làm ở hội
nghị Diên Hồng, như Bác Hồ họp hội nghị chính trị đặc biệt vậy. C̣n Đảng
sai th́ phải sửa sai, chứ nêu sai trái chỉ qua câu chữ mà không chịu sửa
th́ không kết quả, không lấy được niền tin của dân. Vụ Trần Độ là
thất bại chính trị vô kể, gây một cái xấu trong Đảng, những người ngoài
Đảng cũng e dè và bất măn. Hành động đó trái với đạo lư, vô nhân đạo. Khi
con Trần Độ phát biểu đáp lại điếu văn th́ hàng ngàn người đứng vỗ tay
hoan hô rơ là ḿnh thất bại.
Tôi nêu ba vấn đề trên, tôi đề nghị ba chuyện này là riêng nhau: ta cần
phân tích kỹ đối tượng quần chúng, thực trạng tâm trạng của nhân dân, các
mâu thuẫn xă hội phát sinh thế nào phải phân tích thật kỹ.
Đồng chí Dương Đ́nh Thảo:
Tôi coi đây là vấn đề sống c̣n mà thời điểm này là chậm, không c̣n bao lâu.
Bây giờ nó có những cái chuyển biến là không lường trước được. Đảng Cộng
sản Trung Quốc đang đại hội cho ta nhiều bài học. Ví dụ nó nêu vấn đề Đảng
Cộng sản trước ngă ba đường, Đảng Cộng sản Trung Quốc trước nguy cơ mất
quyền lănh đạo... Xét lại ḿnh th́ sau Đại hội VI là kỳ diệu. Nhân tố
quyết định sự thắng lợi phải bao gồm cả yếu tố Đảng và dân, vậy mà hễ Đảng
th́ viết hoa c̣n dân th́ viết thường. Rồi hễ xuân về th́ mừng Đảng, mừng
xuân. Xuân là của cả dân tộc, chứ không phải chỉ của riêng Đảng.
Tất cả các Nghị quyết đều có nói đến, nhưng tới bây giờ mới làm, dự thảo
lần thứ 10 rồi. Tôi cũng muốn thông cảm tiếp cận tâm lư và đặt vấn đề mà
giải quyết. Nhưng mà như các anh đă nói, thể hiện đường ṃn. Ví dụ như vấn
đề lớn "xây và chống" Trang 25, "xây dựng phong trào học tập, cầu tiến bộ;
xoá lạc hậu dốt nát" th́ cũng được v́ chúng ta đă qua thế kỷ 21; "xây dựng
đời sống văn hoá lành mạnh, phong phú; xoá các tệ nạn xă hội" th́ làm sao
xoá các tệ nạn xă hội nổi, nói một cách duy tâm "xây dựng nền dân chủ XHCN,
xoá quan liêu tham nhũng", c̣n chính quyền th́ c̣n quan liêu tham nhũng,
mà phải đưa "quan liêu" lên trên v́ gần như từ Trung ương tới địa phương
chỉ tập trung vào vấn đề tham nhũng, coi nhẹ vấn đề quan liêu. Mà đại hội
VII và VIII đều coi trọng, chú ư chống vấn đề quan liêu; ở Đại hội VII,
c̣n nhắc một câu của Lênin: "Đảng cầm quyền có hai nguy cơ lớn là sai lầm
về đường lối và quan liêu xa rời quần chúng" t́nh trạng tham nhũng đă quá
mức, không ngờ tới được, nó đục khoét, nhưng quan liêu c̣n nguy hiểm hơn
tham nhũng. Như thời giải phóng, tôi có xem một bộ phim của Liên Xô, có
thằng phá hoại nói rằng nó sẽ phá hoại từ nhà máy này đến nhà máy kia, bọn
chỉ huy nó nói rằng mày làm vậy th́ bọn cộng sản sẽ nắm đầu mày và sẽ diệt
mày; tốt nhất là mày gia nhập trong chính quyền nó, trong Đảng nó, rồi mày
làm ông quan liêu th́ hơn phá nhà máy gấp nhiều lần.
Về nội dung góp ư, tôi xin nêu một số vấn đề sau:
Nghị quyết lần này, dân vận không chỉ ở đối nội mà thôi, trong t́nh h́nh
hiện nay phải hết sức chú ư đối ngoại. Khi Mỹ đánh Côxôvô cho rằng: Dân
tộc, chủ quyền không bằng nhân quyền, nghĩa là chỗ nào thiếu nhân quyền
th́ Mỹ sẽ can thiệp ở đó. Chính các nước bè bạn trên thế giới không chỉ
trông chờ Việt Nam giàu lên, văn minh hiện đại đâu mà ḿnh đối với dân như
thế nào để người ta xem chế độ đó là dân chủ, người ta trông chờ cái đó.
Chúng ta làm không chỉ trong nội bộ, mà c̣n là tín hiệu để cho người ta có
niềm tin, người ta cũng đổ xương, đổ máu để ủng hộ Việt Nam. Người ta
trông chờ XHCN ở Việt Nam, nếu nói về XHCN th́ trước hết nói là ngọn cờ
Chủ tịch Hồ Chí Minh, rồi dân tộc, văn hoá. Cho nên, không chỉ có đối nội
mà c̣n phải có đối ngoại.
- Về Nghị quyết, ở đây Nghị quyết là của Đảng, chứ không phải là của Mặt
trận Tổ quốc, chính sách ở đây là của Đảng, tư tưởng, quan điểm chỉ đạo
thường xuyên suốt của Đảng.
- Nghị quyết phải đi vào đối tượng cụ thể, ḿnh chỉ mới nói chung chung.
Trong những cái thuyết phục người ta về đối ngoại là độc lập và trung lập,
c̣n đối nội th́ đoàn kết hoà hợp dân tộc. Thế giới cổ vũ và ủng hộ nước
ḿnh là chế độ ḿnh đẹp như thế nào, mà nội bộ của ḿnh không nồi da xáo
thịt, không thể chia cắt. Cho nên cần nói đến hoà hợp dân tộc, mấy chữ hoà
hợp dân tộc, có đồng chí đă nói rằng: "Nước ḿnh có nội chiến đâu mà hoà
hợp dân tộc". Nếu bây giờ mà đọc lại đồng chí Lê Duẩn nói: Cuộc kháng
chiến ở miền Nam là cuộc chiến tranh chống giặc ngoại xâm, đồng thời mang
một số yếu tố nội chiến. Nếu nh́n lại dân tộc ḿnh th́ phải tính đến lịch
sử, Pháp đă chia nước ta ra làm Bắc kỳ, Trung kỳ, Nam kỳ. Ḿnh cải cách
ruộng đất, ở miền Nam có ngụy quân, ngụy quyền, người không kháng chiến và
người kháng chiến, cải tạo tư sản, vấn đề Tây Nguyên... Đừng tưởng những
cái đó không dội vào vấn đề đại đoàn kết. Đảng ta có những quy định hết
sức cũ kỹ, hồi từ giải phóng đến bây giờ về tiêu chuẩn kết nạp Đảng, có
những người con mà cha của nó là một đại uư ngụy, th́ dù tốt đến đâu cũng
không kết nạp Đảng, nhưng mà không chú ư thái độ của cha nó, mà nếu ta kết
nạp vào th́ hết sức quư. Chúng ta cần kết nạp Đảng rộng răi đă chuyển biến
tích cực, trong vấn đề dân tộc có vấn đề Đảng trong đó.
- Ta cứ nói Mặt trận không làm đủ trách nhiệm, hay quan liêu, mà cần hỏi
trước hết Đảng với Mặt trận như thế nào, Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí
thư, Thành uỷ, tỉnh uỷ đối với Mặt trận như thế nào, chính quyền đối với
Mặt trận như thế nào.
- Từng đối tượng phải tính lại, đối với trí thức ta chỉ nói chung chung,
trí thức các nguồn đào tạo như trí thức Việt kiều, cách làm của ḿnh c̣n
trừu tượng.
- Phải tính đến vấn đề xây và chống (cần tập trung vấn đề xây và chống cái
ǵ trong đại đoàn kết dân tộc), tự phê b́nh một cách nghiêm túc. Phải có
nghiên cứu sâu hơn về vấn đề hoà hợp dân tộc, c̣n bây giờ ta mới nói, th́
nói có bất lợi ǵ, hiểu hoà hợp dân tộc như thế nào. Chứ không nên làm
theo kiểu trước đây ta ra cương lĩnh, nói rằng cương lĩnh XHCN, c̣n bấy
giờ nói "dân giàu, nước mạnh" th́ không có chịu, khi đó nói "dân chủ" th́
cũng không chịu, sau này mới chịu ra "dân chủ". C̣n bây giờ nói vấn đề dân
tộc, nếu ta mang hoà hợp dân tộc mới có chuyển biến, mà ḿnh cứ nói phát
huy, phát triển sức mạnh đại đoàn kết dân tộc, ḿnh chỉ phát huy cái mà
ḿnh đă có (trong nước), nên cần phải mở ra như thế nào, c̣n vấn đề 3
triệu Việt kiều chưa được quan tâm đúng mức. Thủ tướng đi nước ngoài nói
về kinh tế. Quốc hội họp vừa rồi (một kỳ họp trông chờ) mà Chủ tịch Quốc
hội là đồng chí An cũng không nói tới Việt kiều, Tổng Bí thư cũng không
nói đến Việt kiều./. ♣
Trích trong:
Mục Thời sự , Báo
điện tử
của Tạp chí Dân
chủ & Phát triển:
www.dcvapt.org
|