|
SỔ TAY NHÂN
QUYỀN NĂM 2003
VŨ QUỐC DỤNG
[GHI CHÚ: Con số đứng trước mỗi thông
tin là tháng và ngày xảy ra sự kiện, thí dụ 0107 là tháng 1 ngày 7]
Tháng 1-2003
0101: Bản tin “Phóng viên tường tŕnh từ Huế“ vào ngày
1-1-03 cho biết đồng bào sắc tộc tân ṭng Công giáo và Tin lành ở Khe Sanh,
Quảng trị bị chính quyền làm khó dễ; Tổng giám mục Nguyễn Như Thể than
phiền một số chính quyền địa phương cản trở việc cử hành lễ Giáng sinh;
Đan viện Thiên an tiếp tục tranh đấu đ̣i lại đất.
0101: Nhà văn Hoàng Tiến viết thư kêu gọi các nhà lănh
đạo CSVN từ bỏ bạo lực đối với những người khác ư kiến và đừng khoách cho
họ tội danh phản động, gián điệp.
0102: Bốn người Bắc Hàn, hai đàn ông hai đàn bà, đă qua
cửa khẩu Thăng Tín thuộc tỉnh Hà Giang để vào Việt Nam xin tị nạn. Việt
Nam cho biết đang t́m cách giải quyết vụ này.
0103: Báo Tấm Gương (Der Spiegel) của Đức tường thuật
chi tiết vụ Thượng tọa Thích Trí Lực bị mất tích từ này 25-7-2002 tại Nam
vang, Kampuchia. Sau khi bị giam 30 tháng tù v́ đă cùng Ḥa thượng Thích
Quảng Độ tổ chức đi cứu trợ nạn nhân lũ lụt ở đồng bằng sông Cửu long, vị
đệ tử này của Đức Tăng thống Thích Đôn Hậu đă chịu thêm án quản chế 5 năm
đến đầu năm 2002. Đến tháng 4-2002 thượng tọa trốn sang Nam vang tị nạn và
được Cao ủy tị nạn LHQ công nhận và bảo vệ. Trước ngày mất tích thượng tọa
bày tỏ lo lắng với Hiệp hội nhân quyền quốc tế (ISHR/IGFM), sợ sẽ bị mật
vụ CSVN bắt cóc.
0107: Sau 11 ngày bị giam giữ, bà Đỗ Thị Cư, vợ ông
Phạm Quế Dương, được trả tự do. Vợ chồng bà bị công an bắt vào ngày
28-12-2002, khi sắp rời TpHCM.
0113: Phiên ṭa xử ba người cháu cha Nguyễn Văn Lư bất
ngờ bị đ́nh hoăn vào phút cuối cùng v́ ṭa án cho biết “việc phân chia
biện hộ cho các bị can có vài lộn xộn“.
0115: Cùng một lúc có hai bức thư giống nhau được tung
ra hải ngoại: một của Tổng giám mục Phạm Minh Mẫn viết ngày 25-12-02 gửi
cho linh mục Nguyễn Tấn Khóa, chủ tịch UB Đoàn kết Công giáo, và một của
Hội đồng Giám mục Việt Nam gửi Quốc hội và các Hội đồng Nhân dân Việt Nam
nhân dịp Hội nghị thường niên từ 7 đến 12-10-02. Nội dung bức thư gồm I-
Xóa giảm những khuyết tật hiện hữu của xă hội; II- Phát huy những giá trị
nhân bản làm cho con người ngày càng trở nên người hơn, sống xứng với phẩm
giá của ḿnh hơn.
0118: Gia đ́nh của ba người cháu cha Lư, Nguyễn thị Hoa,
Nguyễn Việt Cường và Nguyễn Vũ Việt làm giấy ủy quyền bào chữa cho các
luật gia Nguyễn Hồng Quang và Trương Trí Hiền.
0121: Human Rights Watch đưa ra bản tường tŕnh “New
Assault on Rights in Vietnam’s Central Highlands – Crackdown on Indigenous
Montagnards Intensifies” dài 23 trang, trong đó họ tố cáo chính quyền CSVN
mở ra một đợt đàn áp mới đối với người Thượng, đặc biệt đối với người theo
Tin lành và người tranh đấu đ̣i trả lại đất đai. HRW cho rằng có 200 người
Thượng bị giam, khoảng 70 người bị kết án tù v́ đă biểu t́nh ôn ḥa đ̣i
đất đai và tự do tôn giáo trên Cao nguyên hồi tháng 2-2001. Ít nhất có 70
người Thượng bị mất tích hay chạy trốn vào rừng.
0121: Nghị quyết về Công tác Tôn giáo của Ban Chấp hành
Trung ương đảng CSVN (họp từ 13 đến 24-1-03), kêu gọi “Phát huy tinh thần
yêu nước của đồng bào có đạo, tự giác và phối hợp đấu tranh làm thất bại
âm mưu của các thế lực thù địch lợi dụng vấn đề tôn giáo, dân tộc để phá
hoại đoàn kết dân tộc, chống đối chế độ“. Và “Hướng dẫn các tôn giáo thực
hiện quan hệ đối ngoại phù hợp với đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà
nước. Đẩy mạnh thông tin tuyên truyền về chính sách tôn giáo của Đảng và
Nhà nước; đấu tranh làm thất bại những luận điệu tuyên truyền, xuyên tạc
vu khống của các thế lực thù địch bên ngoài đối với t́nh h́nh tôn giáo và
công tác tôn giáo ở nước ta.“
0122: Ông Trần Dũng Tiến đă bị bắt trên đường đi
phôtôcôpi tài liệu vào ngày 22-1-2003. Người nhà không biết ông bị giam ở
đâu và bắt v́ tội ǵ. Trước đó ông Trần Dũng Tiến đă mạnh mẽ lên tiếng
phản đối vụ bắt giữ các ông Phạm Quế Dương và Trần Khuê. Theo tài liệu "Những
hoạt động vi phạm luật pháp của Phạm Quế Dương, Trần Khuê và Trần Dũng
Tiến" viết trên tập Thông Báo số tháng 2-2003 của Ban Tư tưởng Văn hóa
Trung Ương, ông Tràn Dũng Tiến là "đầu mối liên lạc giữa số (người) cơ hội
chính trị cốt cán cầm đầu với số (người) cơ hội chống đối ở các địa phương",
... Từ năm 1996 ông đă "viết hơn 50 đầu tài liệu có nội dung xuyên tạc,
chống đối và đă bị các lực lượng bảo vệ an ninh, trật tự ở Hà Nội, TpHCM
và Hà Tây bắt quả tang khi mang theo người nhiều tài liệu", ... , "và một
lần bị giam giữ hành chính v́ có hành vi gây rối ở khu vực bên ngoài phiên
ṭa xử Lê Chí Quang".
0127: Montagnard Foundation Inc. đưa ra bản phúc tŕnh
“Prisoners and Victims: January 2003 – Christian Montagnards (Degar
People) imprisoned in Vietnam” trong đó có một danh sách của 268 người
Thượng bị bắt giữ, kết án hoặc mất tích từ năm 2001.
0127: Tổ chức Tin lành Religious Liberty Commission of
the Evangelical Fellowship of Canada đă tố cáo trong tài liệu “Distinct
and conflicting policies” rằng chính quyền CSVN có chính sách tôn giáo 2
mặt. Một mặt họ công nhận tự do tôn giáo trên văn bản khiến cho nhiều
người ngoại quốc bị lầm, mặt khác họ ra lệnh ngầm cho các cơ quan nhà nước
đàn áp những người chống đối.
0129: Đài BBC loan tin bà Eva Walder Brudin, vụ trưởng
vụ Thái b́nh dương thuộc bộ ngoại giao Thụy Điển, tuyên bố chưa nhận được
trả lời của Việt Nam về báo cáo nhân quyền do Thụy Điển đưa ra vào ngày
13-1-03. Bà Walder nói rơ là nếu không có tiến bộ nhất định về nhân quyền
th́ sẽ không có viện trợ.
Tháng 2-2003
0214: Mặc dầu lệnh quản chế ông sau hai năm đă hết hạn
nhưng trên thực tế Hà Sĩ Phu vẫn tiếp tục bị quản chế.
0214: Đại lăo Hoà thượng
Thích Huyền Quang được đưa đi khám khối u ngày một to trên má phải tại
bệnh viện Quảng Ngăi. Bệnh viện Quảng Ngăi đề nghị chuyển Hoà thượng vào
thành phố Hồ Chí Minh. Ba ngày sau đó có lệnh đưa Hoà thượng ra Hà Nội để
điều trị. Hoà thượng Thích Huyền Quang là Quyền Viện trưởng Viện Tăng
thống của Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất (GHPGVNTN), bị chính
quyền CS đàn áp từ gần 30 năm qua.
0222: Tổng giám mục Phạm Minh Mẫn viết thư trả lời UB
Mặt trận Tổ quốc TpHCM về thư kêu gọi đóng góp cho “Quĩ v́ người nghèo“.
TGM Mẫn kêu gọi nhà nước CSVN chú ư đến “cái nghèo toàn diện, nghèo vật
chất, nghèo phương tiện phát triển, nghèo nhân cách, nghèo nhân phẩm,
nghèo niềm tin, nghèo quyền làm người sống "độc lập, tự do, hạnh phúc".
0223: Montagnard Foundation Inc. tố cáo rằng chính
quyền CSVN đă hành hạ và giết chết ông Y-Su Nie, một người Thượng theo Tin
lành ở Đắc lắc. Ông này bị bắt từ ngày 15-11-02, bị tra tấn ở trại giam
Ban mê thuột. Ông bị chích một hóa chất độc vào ngày 30 và chết hôm
31-1-03.
0224: Bà Nguyễn Thị Hiểu và anh Nguyễn Văn Dũng đến
trại Ba sao thăm linh mục Lư trong nửa giờ. Họ thấy linh mục Lư khỏe mạnh.
0227: Montagnard Foundation Inc. tố cáo chính quyền
CSVN đă hành quyết ba người Thượng trong một trại giam bí mật của quân đội
ở tỉnh Đắc lắc và đem xác họ bỏ ra ngoài để răn đe những người khác.
Tháng 3-2003
0304: Hoà thượng Thích
Huyền Quang được đưa lên Đà nẵng để lấy xe lửa ra Hà Nội. Thượng toạ Thích
Tuệ Sỹ được ḥa thượng mời đi theo - với tư cách Tồng thư kí Viện hoá đạo
GHPGVNTN.
0306: Sau khi được bác
sĩ mổ khối u vào buổi sáng, buổi chiều Ḥa thượng Thích Huyền Quang tiếp
ông Phạm Thế Duyệt, Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt Nam đến thăm. Ông này
hẹn gặp lại.
0307: Công ti du lịch Cố đô cho người đem đất đổ xuống
hồ Thủy tiên trong khuôn viên của Đan viện Thiên An để làm nhà thủy tạ.
Khu đất này c̣n nằm trong ṿng tranh chấp giữa chính quyền và đan viện.
0307: Hoà thượng Thích
Thanh Từ, đại diện Hội đồng trị sự Trung ương Giáo hội Phật giáo Việt Nam
(quốc doanh) đến thăm Ḥa thượng Thích Huyền Quang.
0312: Các ông Marizio
Caldarone và Jordi Carrasco-Munoz, đại diện cho Liên hiệp Âu Châu, đến
bệnh viện thăm Hoà thượng Thích Huyền Quang. Một lúc sau họ bị nhân viên
bệnh viện đuổi ra nên họ hẹn sẽ trở lại để đón thượng toạ Tuệ Sỹ. Một lát
sau có ông Watson, đại diện toà đại sứ Hoa Kỳ, đến thăm và nói chuyện
trong 30 phút. Ông Watson nói: “Chính phủ Mỹ hi vọng trong một ngày rất
gần, Hoà thượng được tự do để có thể đi Sàig̣n thoải mái. Chính phủ Mỹ
cũng hi vọng GHPGVNTN được sinh hoạt b́nh thường trở lại trong một ngày
rất gần.“
0313: Bác sĩ Nguyễn Đan Quế từ Sài G̣n đă phổ biến qua
Internet một bản lên tiếng đ̣i quyền tự do thông tin ở Việt Nam và ủng hộ
dự luật Tự do Thông tin ở Việt Nam đang được các dân biểu Hoa Kỳ đệ nạp
vào Quốc hội.
0313: Các ông Marizio
Caldarone và Jordi Carrasco-Munoz đến bệnh viện để đón thượng toạ Tuệ Sỹ
về trụ sở của Phái đoàn Liên hiệp Âu Châu tại Hà Nội. Tại đây đă có Đại sứ
Frédréric Baron, trưởng phái đoàn, cùng bẩy nhân viên các toà đại sứ Âu
Châu khác chờ sẵn. Buổi họp xoay quanh t́nh trạng của GHPGVNTN kéo dài hai
tiếng rưỡi, trong đó thượng toạ Tuệ Sỹ nêu lên bốn điểm: 1) những thiệt
hại của Phật giáo dưới chế độ CS; 2) Giáo hội Phật giáo Việt Nam, được
thành lập năm 1982 và là thành viên của Mặt trận Tổ quốc, là một tổ chức
chính trị, trong khi Phật giáo Việt Nam cần một tổ chức tôn giáo thuần tuư;
3) GHPGVNTN cần và mong được sự bảo vệ nhân quyền của các quốc gia trên
thế giới; 4) GHPGVNTN cần có tự do ngôn luận để tự bảo vệ ḿnh. Sau đó đại
diện phái đoàn EU đă đưa Thượng toạ Tuệ Sỹ về và nhân tiện gặp lại Hoà
thượng Thích Huyền Quang để tiếp nối cuộc trao đổi bị gián đoạn ngày hôm
trước. Họ nói EU đang làm hết sức để GHPGVNTN được hoạt động b́nh thường
trở lại.
0313: Montagnard Foundation Inc. tố cáo rằng chính
quyền Đắc lắc đă bắt giam và hành hạ năm người Thượng theo Tin lành bị
nghi là người đi thu thập thành viên cho tổ chức MFI. Thủ phạm là hai nhân
viên an ninh được gửi từ Hà Nội vào tên Nguyễn Trường Thuât và Phạm Hữu
Nhat. MFI c̣n cho biết nhiều chi tiết về các vụ bắt giữ những người Thượng
ủng hộ MFI và tổ chức Transnational Radical Party hay đă giúp người tị nạn,
có điện thoại di động trong người,...
0314: Hoà thượng Thích
Huyền Quang đến gặp ông Phạm Thế Duyệt, chủ tịch Mặt trận Tổ quốc Việt
Nam. Đi tháp tùng có hoà thượng Thiện Hạnh, thượng toạ Phước Viên (mới
được gọi từ Huế ra ngày 13-3- 2003) và thượng tọa Tuệ Sỹ. Lập trường của
GHPGVNTN là muốn làm sáng tỏ ba điểm: 1) Vấn đề pháp lư về việc giam giữ
và trả tự do của Ḥa thượng Huyền Quang; 2) Vấn đề pháp lư về việc xử lư
án phạt phụ đối với Ḥa thượng Quảng Độ và 3) Vấn đề pháp lư về sự tồn tại
và hoạt động của GHPGVNTN, phục hoạt GHPGVNTN và một quy chế của Phật giáo,
trong đó, Phật giáo không phải thành viên của Mặt trận. Ông Duyệt hứa sẽ
tŕnh lên cấp trên để giải quyết.
0315: Bà Đỗ Thị Cư, vợ ông Phạm Quế Dương, công khai
tường thuật chi tiết chuyến viếng thăm miền Nam cho đến ngày vợ chồng bà
bị bắt. Ông bà bị bắt ngày 28-12-02 ở nhà ga Sài g̣n và bị công an tịch
thu một số tài liệu trong xách tay. Trước hôm bị bắt, ông bà đă bị công an
xét giấy tờ ở nhà ông Trần Khuê. Theo tài liệu "Những hoạt động vi phạm
luật pháp của Phạm Quế Dương, Trần Khuê và Trần Dũng Tiến" viết trên tập
Thông báo số tháng 2-2003 của Ban Tư tưởng Văn hóa Trung ương, ông Phạm
Quế Dương và ông Trần Khuê dự định thành lập sáu văn pḥng đại diện cho "Hội
Chống Tham nhũng" ở Mỹ, Canada, Đông Âu, Châu Âu, Châu Á, Châu Úc và bốn
đại diện trong nước. Hai ông "đă cấu kết liên lạc với những tên cầm đầu
phản động lưu vong ở Pháp, Mỹ ... âm mưu lập đảng gọi là "Phong trào dân
chủ" ... để tập hợp lực lượng nhằm lật đổ chế độ ta".
0317: Công an CSVN đă bắt giữ bác sĩ Nguyễn Đan Quế ở
gần một quán Cà phê Internet ở TpHCM. Sau đó công an đă đến lục soát nhà
ông và tịch thu máy vi tính, điện thoại cầm tay và một số tài liệu. Theo
Thông tấn xă Việt Nam ngày 22-3-2003 th́ bác sĩ Quế đă gửi những tài liệu
chống chính quyền Việt Nam cho Cao trào Nhân bản ở Hoa kỳ. Bác sĩ Quế là
một nhân vật đối lập nổi tiếng, từng bị chính quyền CSVN giam giữ 18 năm
tù và được trả tự do vào năm 1998.
0319: Bản tin “Phóng viên tường tŕnh từ Huế“ ngày
19-3-03 cho biết, chính quyền Quảng trị phản đối việc TGM Nguyễn Như Thể
không xin phép mà đă bổ nhiệm năm linh mục vào Hội đồng quản trị Trung tâm
Thánh mẫu La Vang.
0320: Hoà thượng Thích
Huyền Quang ra kiến nghị sáu điểm yêu cầu thủ tướng Phan Văn Khải "giải
quyết một cách hợp lư (các vấn đề của GHPGVNTN) trên cơ sở pháp luật không
mâu thuẫn với các tập quán tâm linh truyền thống.”
0321: Sau khi bị cấm hành nghề tài tử Đơn Dương, người
bị chính quyền CSVN trù dập v́ đă đóng phim We were Soldiers, đă tiếp tục
bị công an sách nhiễu bằng cách gọi điện thoại ban đêm và bắt xin phép tạm
vắng v́ ông trả lời phỏng vấn của đài BBC.
0325: Đại Sứ Hoa kỳ tại Việt Nam, ông Raymond Burghardt
đă đến Bộ Ngoại giao CSVN để chuyển đạt lời phản đối chính thức của chính
phủ Hoa kỳ về việc bắt giam Bác sĩ Nguyễn Đan Quế và một số các nhân vật
bất đồng chính kiến khác.
0325: Thượng toạ Tuệ Sỹ
phải rời Hà nội v́ không được công an cho phép tạm trú và bị ngăn trở
không cho tiếp xúc được với hoà thượng Huyền Quang ở chùa Kim Liên nữa.
Thượng toạ cho rằng hoà thượng đang bị giam lỏng.
0328: Từ ngày 25 đến
28-3-03, phái đoàn của GHPGVNTN cố gắng mua vé xe lửa để về nhưng không
được. Lí do được nhân viên nhà ga nêu ra chính thức là hết vé nhưng có thể
cũng bởi bản Kiến nghị sáu điểm của Hoà thượng Thích Huyền Quang. V́ sợ bị
bắt giữ nên ba hoà thượng và thượng toạ tháp tùng hoà thượng Huyền Quang
phải rời Hà Nội.
Tháng 4-2003
0401: Ông Nguyễn Khắc Toàn bị TAND Tối cao Hà nội xử y
án cũ. Vào ngày 20-12-2002, ông Toàn đă bị xử sơ thẩm 12 năm tù và ba năm
quản chế v́ tội gián điệp. Ṭa án CSVN cho rằng ông đă liên lạc và gửi
thông tin về những vụ biểu t́nh của nông dân cho những người Việt hải
ngoại.
0401: Ông Watson, Bí thư
Đại sứ quán Hoa kỳ, đến thăm Ḥa thượng Thích Huyền Quang lần thứ hai
trong giai đoạn chính quyền CSVN đang giam lỏng Ḥa thượng và hẹn với Ḥa
thượng trong hai ngày nữa sẽ có ông Đại sứ Hoa kỳ đến vấn an Ḥa thượng.
Khi chia tay ông nói: "Xin tạm chia tay Ḥa thượng và chắc chắn sẽ có sự
tốt đẹp xẩy ra vào giờ cuối".
0402: Thủ tướng CSVN
Phan Văn Khải tiếp Hoà thượng Thích Huyền Quang trong 45 phút. Trả lời
chất vấn về sự đàn áp GHPGVNT, ông Khải thừa nhận "Buổi đầu có thiếu sót,
có nhiều sai trái, nay mọi sự sẽ phải tháo gỡ và điều chỉnh dần ", rồi nói
tiếp : "Xin Ḥa thượng từ bi, hoan hỷ". Về trường hợp Ḥa thượng Thích
Quảng Độ, ông Khải thừa nhận “cấp dưới xử lư không hợp lư" và trấn an rằng
: "Chuyện cũ có như thế, nhưng không phải là chính sách của nhà nước". Về
đ̣i hỏi phục hồi quyền sinh hoạt của GHPGVNTN th́ ông Khải nói :"Hiện nay
có một Giáo hội Phật giáo Việt Nam là đủ rồi".
0403: Dự luật về nhân
quyền Việt Nam (Vietnam Human Rights Act) HR 1587 được đệ nạp cho Hạ viện
Hoa kỳ vào ngày 3-4-03. Dự luật 32 trang này dự trù các biện pháp chế tài
các khoản viện trợ không thuộc lănh vực nhân đạo khi Việt Nam vi phạm nhân
quyền. Buổi họp báo cùng ngày ở Washington do các dân biểu Hoa kỳ
Christopher Smith, Ed Royce và Zoe Lofgren phối hợp cùng Ủy ban Cứu nguy
Người Vượt biển và Ủy ban Tự do Tôn giáo Việt Nam tổ chức.
0404: Ông Raymond
Burghardt, đại sứ Hoa kỳ tại Việt Nam, đă đến chùa Kim Liên thăm Hoà
thượng Thích Huyền Quang.
0407: Trên đường về
Quảng Ngăi, Hoà thượng Thích Huyền Quang ghé Huế thăm tăng ni và phật tử ở
chùa Từ Đàm, Linh Mụ, Tường Vân, Thuyền Tôn, Quốc Ân, Viện Phật học Hồng
Đức, Viện Phật học Từ Hiếu. Nhiều ngàn phật tử đến từ Quảng Nam, Đà Nẵng,
Quảng Trị và Huế đă đón tiếp hoà thượng trong ba ngày. Công an đă không
gây cản trở.
0410: Viện Kiểm sát Nhân dân Tối cao Hà nội đưa ra bản
cáo trạng buộc bác sĩ Phạm Hồng Sơn tội gián điệp v́ ông đă thu thập và
gửi email thông tin cho người Việt hải ngoại "để vu cáo Nhà nước vi phạm
nhân quyền".
0415: Báo Nhân dân đăng bài "Họ không nh́n thấy sự tiến
bộ về tự do ở Việt Nam" để phản đối Dự luật nhân quyền tại Hạ viện Mỹ.
0421: Ban Tôn giáo tỉnh
B́nh Định đưa Hoà thượng Thích Huyền Quang trở lại Huế để dự lễ kỉ năm thứ
10 Ngày mất của Cố đại lăo Hoà thượng Thích Đôn Hậu tại chùa Linh Mụ. Có
trên 3.000 phật tử và 300 tăng ni tham dự.
0421: Trong tài liệu 19 trang “Escalating Repression”,
tổ chức Human Rights Watch báo động rằng chính quyền CSVN đang gia tăng sự
đàn áp người Thượng theo Tin lành bằng cách phá nhà thờ, đánh đập mục sư,
cấm tụ tập và đi lại và tịch thu đất đai. HRW kêu gọi LHQ và các nhà cấp
viện cho Việt Nam phải tích cực phản đối và ngăn ngừa vi phạm nhân quyền.
HRW cho biết trong tháng 3-2003 họ nhận được một lá thư viết tay có chữ kí
của 439 gia đ́nh (1.206 người) tị nạn người Thượng theo Tin lành ở
Kampuchia xin quốc tế bảo vệ họ. HRW cũng loan tin rằng vào ngày 26-3-03
công an Việt Nam đă bắn vào một nhóm người Thượng đang trốn trong rừng
thuộc tỉnh Gia Lai khiến cho một người bị chết và một bị thương. Hiện có
trên 70 người Thượng bị kết án nặng nề v́ tội biểu t́nh hoặc t́m cách trốn
sang Kampuchia.
0422: Ông Cao Hồng Lĩnh, một cán bộ CS cao cấp về hưu,
viết bài "Ṭa án xử theo lệnh trên chứ không xử theo pháp luật" để chỉ
trích phiên xử ông Nguyễn Khắc Toàn.
0428: Freedom House tố cáo rằng ở huyện Sinh Ho thuộc
Lai Châu công an thường cài năm đến sáu người người vào ở trong các gia
đ́nh theo đạo Tin lành để theo dơi hành động của họ.
Tháng 5-2003
0501: Trước tin đồn rằng công an CSVN đang chuẩn bị bắt
ông, Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang đă viết thư gửi các nhà lănh đạo CSVN để
tố cáo những vu khống và bôi nhọ trên báo, cắt điện thoại của ông, răn đe
hàng xóm và tung tin ông "nhận được nhiều tiền của nước ngoài".
0502: Ban Tôn giáo tỉnh B́nh
Định dùng xe đưa Hoà thượng Thích Huyền Quang vào Sài G̣n ( HT Huyền Quang
muốn đi thăm HT Quảng Độ) và chỉ định đến cư trú ở chùa Ấn Quang. Tại đó
đă có trên một ngàn chư tăng ni, Phật tử chờ đón. Ban trị sự Thành hội HCM
thuộc Giáo hội Phật giáo nhà nước tiếp đón ḥa thượng cũng long trọng tuy
đă tránh né giới thiệu chức vụ của hoà thượng.
0502: Trong Ngày Báo chí Thế giới nhiều tổ chức nhân
quyền quốc tế như Human Rights Watch, Reporters Sans Frontières đă liệt
Việt Nam vào danh sách những nước hạn chế quyền tự do Internet nhiều nhất
trên thế giới.
0504: Hoà thượng Thích
Huyền Quang đến thăm Tu viện Quảng Hương Già Lam để thăm thượng toạ Thích
Tuệ Sỹ, Tổng thư kí Viện Hoá đạo GHPGVNTN.
0505: Hoà thượng Thích
Huyền Quang đến thăm và bàn bạc riêng cả buổi chiều với Hoà thượng Thích
Quảng Độ, Viện trưởng Viện Hoá đạo GHPGVNTN, tại Thanh minh Thiền viện .
0507: Hoà thượng Thích
Huyền Quang gặp ông Lê Thanh Hải, chủ tịch Uỷ ban nhân dân thành phố Hồ
Chí Minh vào buổi sáng. Ḥa thượng nói: "Thủ tướng Phan Văn Khải có hứa
với tôi rằng mọi việc từ nay chính phủ sẽ giải quyết bằng ḷng Từ bi. Nếu
được như thế, chúng tôi cũng sẽ giải quyết bằng ḷng Hỷ xả.Tuy nhiên vấn
đề hiện nay là Phật giáo chúng tôi phải được quyền chỉnh đốn nội bộ để
tiến đến việc thống nhất Phật giáo". Ông Hải không phản đối khi phát biểu
rằng : "Việc thống nhất là chuyện nội bộ của quư Cụ, chúng tôi hoan
nghênh".
0509: Ban Tôn giáo thành
phố đưa Hoà thượng Thích Huyền Quang đến bàn Phật sự với Hoà thượng Quảng
Độ lần thứ hai. Hai Ḥa thượng cùng đồng t́nh trên tổng quan về việc chấn
chỉnh nội bộ Giáo hội sau một thời gian dài bị tê liệt v́ ngoại chướng.
Tuy nhiên hai vị Ḥa thượng quyết định chỉ tiến hành Phật sự vào tháng 6
dương lịch này, sau khi Ḥa thượng Thích Quảng Độ được giải chế vào ngày
1-6. Không có sự hiện diện của công an và chư tăng thuộc giáo hội Nhà nước
trong cuộc thảo luận này.
Bà Emi Lynn Yamauchi,
Tổng lănh sự Hoa kỳ tại Sài g̣n, đến gặp Hoà thượng Thích Huyền Quang tại
chùa Ấn Quang vào lúc 16g . Hoà thượng cho biết sẽ đề nghị Nhà nước CSVN
trả lại Việt Nam Quốc tự, không cản trở hàng giáo phẩm trung ương của
GHPGVNTN gặp gỡ để bàn chuyện tương lai của giáo hội. Hoà thượng đề nghị
Hoa kỳ giúp cho giáo hội được tự do ngôn luận và có cơ hội tiếp xúc với cơ
quan truyền thông quốc tế. Trong buổi gặp này c̣n có sự hiện diện của
thượng toạ Tuệ Sỹ và đại diện của Giáo hội Nhà nước.
0511: Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang viết bài "Thử bàn về
chủ nghĩa cơ hội ở Việt Nam ngày nay".
0512: Ban Tôn giáo và
công an CSVN đưa Hoà thượng Thích Huyền Quang đến gặp Hoà thượng Quảng Độ
lần thứ ba.
0514: Bà Vũ Thúy Hà viết thư phản đối việc không được
gặp chồng là bác sĩ Phạm Hồng Sơn từ ngày bị bắt cách đây 14 tháng và yêu
cầu xét lại lời buộc tội chồng bà làm gián điệp.
0515: Trong bài nói chuyện tại trường Đại học Bách khoa
Hà Nội vào ngày 15-5-03, thủ tướng Đức Gerhard Schroeder đă nói đến sự cần
thiết của tự do trong internet và của chính sách thông tin tự do trong sự
phát triển đất nước.
0515: Chính quyền CSVN mời các phóng viên báo chí quốc
tế đi viếng thăm Đắc Lắc. Nhưng phóng viên AFP biết rằng ba ngày trước
chuyến viếng thăm này, chính quyền đă dọa dẫm các gia đ́nh có nhà dọc theo
lộ tŕnh thăm viếng rằng họ sẽ gặp khó khăn và bị biện pháp thích đáng nếu
trả lời phỏng vấn khác quan điểm của chính quyền. AFP c̣n thu thập được
năm “giấy mời” những người lănh đạo tôn giáo Thượng lên “làm việc” với
chính quyền, bắt họ phải đem theo bản tự kiểm và không được phép vắng v́
bất cứ lí do nào.
0515: Gần 200 gia đ́nh Hmong trong tỉnh Hà Giang đă
cùng kí vào sáu lá đơn khiếu kiện về việc họ bị bắt phải bỏ đạo Tin lành.
Chính quyền đă dùng các biện pháp đuổi học, ngưng trợ cấp, đuổi việc, tạm
giam để làm áp lực. Chính quyền cũng thu lại những tờ giấy cam đoan bỏ đạo
để những người bị ép kí không thể gửi ra nước ngoài được.
0517: Kỉ niệm hai năm ngày vị chủ chăn của họ bị bắt
giam, nhiều giáo dân An Truyền đă kéo nhau đi t́m cha Nguyễn Văn Lư. Chính
quyền CSVN chỉ gây khó dễ nhưng không đàn áp cuộc tuần hành.
0518: Ông Lê Quang Liêm,
Hội trưởng Giáo hội Trung ương Phật giáo Ḥa hảo , viết bức Tâm thư gửi
tín hữu. Trong thư ông tố cáo rằng vào ngày 17-3-03, chính quyền CSVN lại
tống đạt cho ông một quyết định quản chế hai năm tiếp theo quyết định quản
chế hai năm cũ vừa hết hạn, v́ ông đă không tŕnh diện hàng tháng và đi
khỏi nơi quản chế mà không xin phép.
0519: Bà Bùi Thị Kim Ngân viết thư khiếu nại rằng bà
không được gặp mặt chồng bà, ông Nguyễn Vũ B́nh, từ khi ông bị bắt cách đó
tám tháng.
0526: Bộ Bưu chính - Viễn thông ra qui định quản lí tài
nguyên internet, nghiêm cấm việc sử dụng internet vào mục đích chống Nhà
nước CHXHCNVN.
0527: Theo bản tin của Phóng viên từ Quảng Trị ngày
27-5-03 th́ vào đầu tháng 5-03, chính quyền CSVN đă đem xe ủi đất đến đào
xới đồi Thánh Giá La Vang thuộc khu vực của giáo hội Công giáo ở Quảng
Trị. Linh mục quản nhiệm đă lập đội quyết tử để ngày đêm bảo vệ Linh địa,
nên đoàn xe ủi đất phải rút lui.
0530: Mục sư Y Ky E Ban nói với hăng thông tấn Reuters
rằng dù đạo Tin lành của ông được nhà nước công nhận nhưng ông chờ đă lâu
mà chưa có giấy phép xây nhà thờ cho 1.000 tín hữu Ê đê.
0530: Phiên xử ba người cháu linh mục Lư đă lại bị hoăn
lần thứ hai theo lời đề nghị của luật sư Nguyễn Hồng Quang, v́ cho đến gần
ngày xử ṭa vẫn chưa trả lời về đơn xin cấp giấy chứng nhận người bào
chữa.
Tháng 6-2003
0603: Thượng tọa Thích
Tuệ Sỹ viết thư phản đối việc công an thường xuyên cắt điện thoại và
internet của ông mặc dù TT không bị quản chế.
0604: Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang viết bài "Mừng chăng
cho nhân dân Việt Nam".
0609: Khoảng 40 tín hữu Tin lành đă khởi công xây cất
nhà thờ ở đường Trần Năo thuộc quận hai TpHCM. Khoảng 200 công an và cán
bộ đă bao vây nhà thờ, ngăn cản việc xây dựng và tịch thu vật dụng xây cất
v́ nhà thờ không có giấy phép xây cất. Từ năm 1998 mục sư Trương Văn Ngành
làm đơn xin xây nhà thờ nhưng không được chính quyền trả lời. Vào năm
2000, các tín hữu mới dựng được cái sườn nhà thờ th́ đă bị công an kéo đến
giật xập. Lần này các tín hữu lấy mạng sống của ḿnh để bảo vệ nhà thờ nên
tất cả những âm mưu gây khó khăn, chia rẽ, dụ dỗ cá nhân đều không thành
công. Cuối cùng nhà thờ được xây xong vào ngày 28-6-03 và công an cũng
không thể ngăn cản 140 tín hữu đến nhóm họp trong nhà thờ vào ngày 6-7-03.
0610: Liên hiệp Âu châu lên tiếng phản đối phía Việt
Nam lợi dụng họ để tuyên truyền. Tờ báo nhà nước « Le Courier du Vietnam
» ra ngày 9-6 đă loan tin rằng sau chuyến viếng thăm Đắc lắc phái đoàn EU
đă khen chính quyền về t́nh h́nh ổn định và sự cải thiện đời sống của
người dân Đắc lắc. EU tuyên bố họ không có quan điểm như vậy. Ngược lại,
EU c̣n cho rằng chính quyền đă dàn cảnh chuyến đi và phê b́nh rằng việc
kiểm soát sinh hoạt tôn giáo bằng phương cách buộc xin phép trước là không
phù hợp với tiêu chuẩn nhân quyền quốc tế. Đây là lần thứ ba đại diện của
EU được mời đi thăm Cao nguyên.
0611: Ṭa án Nhân dân
huyện Chợ Mới đă kết án ông Nguyễn Văn Lía ba năm tù v́ tội chống người
thi hành công vụ và lợi dụng quyền tự do dân chủ” và con ông là Nguyễn
Trọng Lễ bị 24 tháng tù treo. Được biết vào ngày 27-3-03, ông Lía, một tín
đồ Ḥa hảo ở huyện Chợ Mới tỉnh An giang đă đặt bàn thờ trong nhà làm lễ
Kỉ niệm Ngày Đức Huỳnh Giáo chủ thọ nạn ở Đốc Vàng. Công an đă đến bắt
ông phải dẹp bàn thờ và hạ bảng. V́ không đồng ư nên ông Lía (63 t) và hai
người con là Nguyễn Trọng Lễ (22 t), Nguyễn Trọng Luật (20 t) đă bị công
an bắt giữ. Vào ngày hôm sau hai người con ông được thả sau khi phải đóng
phạt một triệu đồng. Riêng ông Lía bị giam và không được cho thăm viếng
cho đến ngày bị đưa ra xử. Ông Lễ, một giáo sư trung học, đă bị buộc ngưng
dạy học, c̣n ông Luật, một sinh viên Đại học Sư phạm, đă bị buộc nghỉ học
một năm.
0613: UBND tỉnh Thừa Thiên – Huế gọi cha Lê Viết Phục,
Tu viện trưởng Ḍng Chúa Cứu Thế Huế, đến để đọc quyết định tịch thu khu
nhà và đất của tu viện này ở số 31 Nguyễn Huệ, Huế. Vào năm 1975 chính
quyền CSVN đă hỏi mượn khu nhà đất này và trước đây c̣n hứa sẽ trả. Ḍng
chúa Cứu thế xem đây là hành động “ăn cướp“.
0614: Nhân viên khu chợ Việt Nam Sapa ở thủ đô Praha,
CH Tiệp đă tịch thu báo Đàn Chim Việt số tháng 6-2003, chấm dứt thái độ
nhùng nhằng khi cho khi cấm bán từ lâu nay. Đàn Chim Việt - tờ báo độc lập
tại Đông Âu - cho rằng đằng sau vụ cấm bán có bàn tay của sứ quán CSVN.
0618: Em của ông Nguyễn Khắc Toàn cho biết anh ông hiện
bị giam ở trại Ba Sao, tỉnh Nam hà.
0618: TAND Hà nội kết án bác sĩ Phạm Hồng Sơn 13 năm tù
và ba năm quản chế về tội gián điệp. Vợ ông, bà Vũ Thúy Hà, chỉ được mời
làm nhân chứng và được cho vào pḥng xử hai lần khi không có mặt chồng bà.
Đại diện của Liên hiệp Âu châu chính thức xin đến giám sát phiên ṭa nhưng
không được chấp thuận và phải đứng ở ngoài ṭa cùng với đại diện của ṭa
đại sứ Hoa kỳ, Úc, Canada và các phóng viên ngoại quốc. Trước phiên xử,
vào ngày 17-6, có năm dân biểu Hoa Kỳ viết thư yêu cầu thủ tướng Phan Văn
Khải trả tự do cho bác sĩ Sơn.
0620: Công an vào giải tán buổi nhóm của 40 tín đổ Tin
lành thuộc giáo phái Mennonite ở thị xă Kontum và bắt đi mục sư Nguyễn
Công Chính.
0622: Chính quyền CSVN cho xe ủi đất ủi xập phần chính
của nhà thờ Tin lành của 200 người Chăm ở xă Phước hậu tỉnh Ninh thuận.
Sang ngày 23-6, chính quyền không giật xập được phần phụ nhà thờ gồm tư
thất, pḥng khách, nhà bếp do nhà truyền đạo Lương Vĩnh Quốc sử dụng v́
phần này được các tín hữu quyết tâm bảo vệ. Nhà thờ này thuộc hệ thống của
Tổng liên hội Hội thánh Tin lành Việt Nam (thân nhà nước), nhưng Tổng liên
hội đă không lên tiếng can thiệp.
0624: Montagnard Foundation Inc. công bố danh sách
1.053 người đàn bà Thượng bị ép phá thai. MFI cho rằng việc này nằm trong
kế hoạch xóa sạch người thiểu số của chính quyền CSVN.
0628: Chính quyền CSVN
giải tỏa lệnh quản chế đối với Ḥa thượng Thích Quảng Độ, mà theo cách
tính của họ là trước thời hạn hai tháng. Ḥa thượng tuyên bố GHPGVNTN sẵn
sàng đối thoại hợp tác với bất cứ hệ phái Phật giáo nào sau khi được chính
quyền CSVN phục hồi quyền sinh hoạt pháp lí, trả lại các cơ sở và làm sáng
tỏ về cái chết của Ḥa thượng Thích Thiện Minh. Đến ngày 30-6-03, Ḥa
thượng đă tiếp bà Emi Yamauchi, Tổng lănh sự Hoa Kỳ tại Sài G̣n.
Tháng 7-2003
0701: Trong bản kết luận điều tra ngày 1-7-2003, bộ
công an CSVN thay đổi tội danh của ba người cháu linh mục Lư - Nguyễn thị
Hoa, Nguyễn Việt Cường và Nguyễn Vũ Việt - từ tội gián điệp chuyển thành
tội "lợi dụng quyền tự do dân chủ". Cần nhắc lại rằng, theo Cáo trạng
trước đây của Viện KSND Tối cao vào ngày 24-10-02 th́ ba cháu linh mục Lư
bị buộc tội gián điệp, với mức án tối đa là tử h́nh. Nhưng sau hai lần
đ́nh hoăn phiên xử, vào ngày 10-6-03, TAND TpHCM trả hồ sơ của ba người
cháu linh mục Lư về Viện KSND TpHCM để xét lại tội danh.
0707: Trong dịp gặp chị ruột ra thăm và được chị cho
biết rằng công an báo tin cho gia đ́nh biết rằng vào “ngày 2-9-03 cha Lư
sẽ được tha nhưng phải ra hải ngọai“, linh mục Nguyễn Văn Lư nói: “Em chỉ
ra hải ngoại, nếu cần, v́ lợi ích của đất nước và của Giáo hội thôi, chứ
không phải của riêng ḿnh. Đi với lệnh của Giáo quyền. Và đi một hai năm
rồi về chứ không hơn.“
0715: Hạ viện Hoa kỳ đă thông qua Tu chính án HR 1950
về nhân quyền Việt Nam trong Dự luật ngoại giao Hoa kỳ, đặt điều kiện Việt
Nam phải tôn trọng nhân quyền, dân chủ và tự do tôn giáo nếu muốn nhận các
khoản viện trợ nằm ngoài lănh vực nhân đạo. Tu chính án này là phần biện
pháp được trích từ Dự luật nhân quyền Việt Nam 2003 và do dân biểu
Christopher Smith đệ nạp. Như vậy Tu chính án này chỉ c̣n chờ được một Ủy
ban hỗn hợp lưỡng viện Hoa kỳ thông qua để có hiệu lực. Chính quyền CSVN
đă phản đối dữ dội về cái được gọi là “sự can thiệp vào nội bộ Việt Nam“.
0716: Hai linh mục Nguyễn Hữu Giải và Phan Văn Lợi, hai
người bạn đồng hành với cha Lư, đă viết một lá thư minh định về “Bức Tâm
thư viết tay ngày 17-4-03 dài năm trang kí tên linh mục Nguyễn Văn Lư từ
trong trại giam Nam hà gởi đến Hội đồng Giám mục Việt Nam“ để “mạnh mẽ
khẳng định rằng tâm thư đó hoàn toàn vô ư nghĩa, vô giá trị v́ đă được
viết trong một hoàn cảnh thể lư và tâm lư hết sức đặc biệt“. Nhiều người
c̣n cho rằng đây là lá thư giả.
0716: Hội đồng lưỡng
viện của GHPGVNTN họp tại B́nh định, nhân dịp Ḥa thượng Thích Quảng Độ ra
thăm Ḥa thượng Thích Huyền Quang.
0716: Trong phiên xử ngày 16-7-03, TAND tỉnh Hà nam đă
giảm án tù của linh mục Nguyễn Văn Lư xuống c̣n 10 năm v́ “có hạnh kiểm
tốt trong tù“. Các quan sát viên ngoại giao ở Hà nội cho rằng đây là một
hành động nhằm xoa dịu sự lên án của thế giới.
0717: Hăng thông tấn Prima News (Nga) loan tin rằng,
Việt Nam sẵn sàng trả tự do cho bác sĩ Nguyễn Đan Quế nếu ông chấp nhận đi
ra nước ngoài sống lưu vong. Tin này do Phó thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng nói
với Đại sứ Hoa kỳ tại Việt Nam Raymond Burghardt.
0717: Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang viết thư ngỏ gửi các
nhà lănh đạo CSVN để yêu cầu xét lại chính sách nhân quyền đang bị thế
giới lên án và trả tự do cho những nhà dân chủ.
0721: Dân biểu Son Chay thuộc đảng Sam Rainsy tại
Kampuchia đă lên tiếng kêu gọi nhà vua và chủ tịch quốc hội cho điều tra
về việc chính quyền Kampuchia vi phạm nhân quyền của những người Thượng tị
nạn. Ông xác nhận Việt Nam ra giá thưởng 66 đô la cho mỗi đầu người Thượng
bị bắt và giải giao.
0721: Đài RFA loan tin chính phủ Pháp yêu cầu Việt Nam
xét lại quyết định tạm đ́nh bản tạp chí Sinh viên Việt Nam do Pháp tài trợ
trong một chương tŕnh huấn luyện báo chí. Báo này bị đ́nh bản từ ngày
15-7-03 v́ đăng h́nh một tờ giấy bạc có h́nh Hồ Chí Minh vất trong bồn cầu
tiêu trong số báo tháng 5-02 và h́nh bức tượng khỏa thân hồi đầu tháng
7-03.
Tháng 8-2003
0801: Bà Vũ Thúy Hà viết thư phản đối Bộ Công an đă để
cho báo An ninh Thế giới 31-7-03 viết bài buộc tội "Phạm Hồng Sơn và con
đường trở thành gián điệp".
0805: Ṭa thánh Vatican bổ nhiệm linh mục Vũ Huy Chương
làm Giám mục Hưng hóa.
0806: TAND TpHCM trao cho bà Nguyễn Thị Hoa, cháu linh
mục Lư, quyết định cấm đi khỏi nơi cư trú.
0807: Ông Lê Trung Hiếu thay mặt một nhóm trí thức và
cựu chiến binh khu tập thể Nam Đồng ở Hà nội lên tiếng phản đối chính sách
vi phạm nhân quyền và đàn áp người khác ư kiến của Nhà nước CSVN.
0809: Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang viết bài b́nh luận về
"Chiến lược bảo vệ tổ quốc trong t́nh h́nh mới".
0812: Ḥa thượng Thích Quảng Độ, Viện trưởng Viện Hóa
Đạo GHPGVNTN, viết thư yêu cầu chính quyền CSVN trả tự do cho Thượng tọa
Thích Trí Lực. Ḥa thượng viết rằng thượng tọa Trí Lực bị bắt cóc trên
lănh thổ Kampuchia vào ngày 25-7-2002. Gia đ́nh thượng tọa nhận được giấy
mời đi tham dự phiên ṭa ngày 1-8-03, sau đó lại nhận được giấy hoăn.
0818: Công an quận 11 TpHCM đă xông vào giải tán một
buổi nhóm tại nhà mục sư Bùi Văn Ba. Công an đ̣i kiểm tra giấy tờ của 25
tín hữu Tin lành có mặt. Họ thuộc Giáo hội Tin lành Thầm lặng, một kết hợp
của 24 giáo phái và tổ chức Tin lành khác nhau. Xô xát xảy ra khi công an
không chịu cho người nhà của mục sư Bùi Văn Ba đưa vợ ông ta đang ngất xỉu
đi nhà thương. Mục sư Ba và chín người truyền đạo khác bị bắt v́ tội
“chống người thi hành công vu”. Mục sư Ba bị đánh đập dă man và hành hạ
bằng cách bắt cởi hết quần áo nằm trên sàn lạnh. Họ được thả trong những
ngày sau đó. Theo nguồn tin của những nhóm Tin lành th́ Ủy ban Nhân quyền
của LHQ tại Hà nội có cử người vào điều tra và can thiệp với UBND thành
phố vào ngày 19-8, nhưng UBND phủ nhận việc đánh đập và giam giữ. Mục sư
Bùi Văn Ba bị truy tố tội chống người thi hành công vụ (cáo trạng viết
ngày 20-11-03) và được thông báo (29-12-03) sẽ bị đưa ra ṭa xử vào ngày
13-1-04.
0819: Đài RFA loan tin ông Arthur Dewey, phụ tá ngoại
trưởng Hoa kỳ đặc trách về dân số, tị nạn và di dân đă đi thăm vùng Cao
nguyên trong cuối tuần vừa qua. Tuy nhiên ông không b́nh luận ǵ về chuyến
đi.
0820: Ông Hoàng Minh Chính ở Hà Nội viết bài "Hăy cứu
lấy nhân tài trẻ tuổi Phạm Hồng Sơn". Giống như ông, từ đầu tháng 8-2003
đă có nhiều cán bộ lăo thành viết bài phản đối chiến dịch bôi nhọ người
dân chủ của chính quyền CSVN.
0825: Montagnard Foundation Inc. loan tin có 50 người
Thượng gồm cả đàn bà và con nít đang sống trong rừng Kampuchia. T́nh trạng
của họ rất bi đát v́ bị kiệt sức và ốm đau. Họ kêu gọi quốc tế trợ giúp
họ. Họ bị lính Kampuchia săn đuổi và có thể bị bắn, bắt giải giao cho Việt
Nam và khi về có thể bị Việt Nam tra tấn.
0825: Thứ trưởng công an Lê Thế Tiệm nói rằng chính phủ
CSVN đang soạn thảo một dự luật cấm biểu t́nh. Ông cho rằng đạo luật này
rất cần thiết “v́ các lực lượng thù nghịch có thể lợi dụng những cuộc biểu
t́nh phản kháng như vậy“. Đạo luật này sẽ cấm các cuộc biểu t́nh trên
đường phố hoặc trên vỉa hè trước các cơ sở của đảng hay của chính quyền và
tại những nơi có hoạt động chính trị diễn ra. Đạo luật này cũng sẽ cấm
những người xem lấy tin tức từ những người biểu t́nh phản kháng.
0826: Mục sư kiêm luật sư Nguyễn Hồng Quang viết đơn
khiếu nại để phản đối giam giữ các ông Nguyễn Việt Cường và Nguyễn Vũ Việt
(hai người cháu cha Lư) quá thời hạn qui định bởi luật tố tụng h́nh sự
của CHXHCN VN. Sau đó bốn ngày, vào ngày 30-8-2003, luật sư Hồng Quang
khiếu nại quyết định của ṭa án không chấp nhận cho ông và luật gia Trương
Trí Hiền làm người bào chữa.
0826: Trong phiên xử phúc thẩm, TAND TP Hà nội đă giảm
án cho bác sĩ Phạm Hồng Sơn xuống c̣n 5 năm tù và ba năm quản chế. Trong
phiên ṭa này bác sĩ Sơn, dịch giả cuốn "Dân chủ là ǵ?", đă bỏ ra ngoài
pḥng xử v́ cho rằng phiên ṭa không công khai như luật pháp Việt Nam qui
định. Hai luật sư Đàm Văn Hiếu và Trần Lâm cố gắng biện hộ cho bác sĩ Sơn
được vô tội. Đại diện của chín ṭa đại sứ Tây phương và các phóng viên
ngoại quốc đă đứng đợi dưới mưa bên ngoài ṭa án v́ không được cho vào dự
phiên xử.
0827: Đài VOA loan tin TAND huyện Nghi Xuân tỉnh Đồng
nai trong phiên xử ngày 22-8-03 đă phạt tù bốn nông dân v́ tội lợi dụng
quyền tự do dân chủ khi xúi dục các công dân khác chống chính sách thuế
của tỉnh đánh vào ruộng đất từ năm 1998. Ông Nguyễn Văn Toàn bị kết án ba
năm sáu tháng tù, những người khác bị án 30 tháng tù.
0829: RFA loan tin rằng trong số 60 người Thượng chạy
vào trốn trong rừng núi Kampuchia hồi tháng 7-03, chỉ có hai người liên
lạc được với UNHCR, bốn người bị chính quyền Kampuchia bắt, 35 người chạy
trở về Việt Nam v́ không chịu nổi đói khát và săn lùng, c̣n lại 20 người
vẫn trốn trong rừng và bị nhiễm sốt rét nặng.
0830: Gia đ́nh ba người cháu linh mục Lư khiếu nại về
quyết định vô lí của TAND TpHCM không chấp nhận cho mục sư Nguyễn Hồng
Quang làm luật sư, trong khi mục sư Quang có đủ mọi điều kiện pháp lí và
đă từng được công nhận làm luật sư trong thời gian qua.
Tháng 9-2003
0910: TAND TpHCM tuyên án ba người cháu cha Lư -Nguyễn
thị Hoa ba năm tù, Nguyễn Việt Cường bốn năm tù và Nguyễn Vũ Việt 5 năm tù
- v́ tội "lợi dụng quyền tự do dân chủ". Gia đ́nh các nạn nhân đă không
thể tham dự phiên ṭa từ đầu v́ bị lừa sang ngồi ở một pḥng khác. Sau
phiên xử, Bộ ngoại giao Hoa kỳ đă phản đối phản đối bản án vi phạm nhân
quyền và phi lí này và cho biết đă không được đến tham dự phiên ṭa dù đă
làm đơn xin.
0912: Lê Dũng, phát ngôn viên Bộ Ngoại giao CSVN, tuyên
bố Thượng tọa Thích Trí Lực sẽ bị đem ra xét xử v́ tội "trốn đi nước ngoài
nhằm chống chính quyền nhân dân". Lê Dũng cho biết công an bắt được Thượng
tọa Thích Trí Lực tại vùng biên giới vào tháng 7-2002.
0915: Linh mục Chân Tín viết bài tố cáo chính quyền
CSVN đă tẩy năo linh mục Nguyễn Văn Lư khiến ông phải viết thư gửi Hội
đồng Giám mục Việt Nam.
0917: Nhiều phái đoàn
tăng ni của GHPGVNTN đă bị chính quyền CSVN cản trở không cho về tham dự
phiên họp của Hội đồng lưỡng viện của GHPGVNTN tại B́nh Định, dự trù họp
từ 17 đến 19-9-03. Do đó vào ngày 22-9, từ Tu viện Nguyên thiều, HT Quảng
Độ đă viết thư phản đối gửi đến thủ tướng Phan Văn Khải. Trước đó vào ngày
12-9, chính quyền CSVN đă yêu cầu HT Thích Quảng Độ không nên ra họp ở
B́nh Định v́ Nhà nước chỉ công nhận Giáo hội Phật giáo Việt Nam (nhà nước)
mà thôi.
0918: Tổng giám mục TpHCM Phạm Minh Mẫn được Đức Giáo
hoàng chọn làm một trong 31 vị tân Hồng y của Giáo hội Công giáo và là
Hồng y thứ hai của Việt Nam c̣n sống. Vào ngày 19-8-03 Ủy ban Tôn giáo
chính phủ CSVN đă tuyên bố không công nhận sự tấn phong này v́ Vatican đă
không hỏi ư kiến Việt Nam trước. Vài ngày sau, chính quyền CSVN đă chấp
nhận tiếp vị Hồng y mới.
0922: Tổ chức nhân quyền quốc tế Amnesty International
loan báo rằng luật gia Lê Chí Quang bị bệnh nặng, nói năng khó khăn và hay
mệt mỏi. Ông Quang bị giam ở trại giam Ba Sao, tỉnh Nam hà. Ông bị bệnh
thận và viêm ruột già măn tínhø. Mỗi tháng gia đ́nh ông được thăm nuôi ông
một lần. Một bác sĩ tuyên bố ông vô cùng quan ngại về t́nh trạng sức khỏe
của ông Quang sau khi khám bệnh cho ông. Lê Chí Quang bị TAND Hà Nội xử
bốn năm tù và ba năm quản chế v́ tội "tuyên truyền chống nhà nước CHXHCN
VN" vào ngày 8-11-2002. Phiên xử đầu tiên dự định diễn ra ngày 28-10-2002
đă bị hoăn.
0929: Montagnard Foundation Inc. (MFI) loan tin công
an xịt một loại hơi độc có tác dụng làm mù và tê liệt vào 26 người Thượng
ở huyện Dak Doa tỉnh Gia Lai. Ban đầu có bốn người bị xịt hơi độc này sau
khi họ bỏ không làm việc tại một đồn điền cao su nữa v́ bị quịt tiền
lương. 22 người khác cũng bị xịt hơi độc khi họ kéo đến trục sở UBND xă để
hỏi về sự việc này. MFI cũng loan tin rằng vào ngày 15-9, công an đă vây
bắt tám người đàn ông Thượng khi họ đang truyền đạo ở làng Bong Mor tỉnh
Gia Lai. Họ đă bị đánh và hành hạ bằng roi điện đến nỗi nhiều người bị
ngất hoặc không đi đứng nổi nữa. Trong bản tin ngày 12-10, MFI cũng đưa ra
tên của nhiều người Thượng theo Tin lành bị bắt đi mất tích hoặc bị câu
lưu, đánh đập v́ có thân nhân được Hoa Kỳ nhận cho tị nạn.
0930: tổ chức Montagnard Foundation Inc (MFI) loan tin
hồi đầu tháng 8-2003 có bẩy người Thượng tị nạn bị lính Kampuchia bắt đem
giao cho Việt Nam lấy tiền thưởng. Họ thuộc một nhóm người Thượng tị nạn
đang lẩn trốn trong rừng thuộc khu vực biên giới Việt-Miên để tránh sự
truy lùng. MFI cho biết hiện có 35 người Thượng tị nạn bị mất tích, 17
người c̣n trốn trong rừng, và hai người được UNHCR nhận bảo vệ. Những
người trốn tránh hiện lâm vào t́nh trạng tuyệt vọng v́ cảnh đói kém và ốm
đau. Nhóm người Thượng ở huyện Cù se tỉnh Gia lai này đă chạy sang
Kampuchia hồi tháng 7-03.
Tháng 10-2003
1001: Freedom House loan tin một người Tin lành HMong,
ông Vàng Seo Giao bị chính quyền Hà giang đánh đến chết vào ngày 1-7-03 và
đem vất xác ở bờ suối. Ông Giao là một viên chức CS cao cấp theo đạo Tin
lành nên chính quyền sợ ông ảnh hưởng đến dân làng. Đơn tố cáo vụ giết ông
có tám người kí tên làm chứng. Freedom House cũng nhận đơn tố cáo của một
trưởng làng theo Tin lành, ông Giang Thanh Phia, ở Lai Châu, tố cáo vụ
công an đánh chết người con trai 10 tuổi của ông vào ngày 10-4-03 v́ nó
không chịu khai nơi ông đang trốn tránh sự truy nă của “Tổ công tác 184”
nhằm xóa đạo Tin lành.
1001: Đại hội bất thường
của GHPGVNTN đă diễn ra tại tu viện Nguyên Thiều tỉnh B́nh Định, nơi HT
Thích Huyền Quang bị chỉ định cư trú, với sự tham dự của 60 tăng ni đến từ
nhiều địa phương nằm giữa Huế và Sài G̣n. Đại hội này cũng cử 25 tăng ni
vào các chức vụ trong Viện Tăng thống và Viện Hóa Đạo. Ḥa thượng Thích
Huyền Quang được suy cử làm Tăng thống, HT Thích Quảng Độ làm Viện trưởng
Viện Hóa Đạo.
1005: Công an quận B́nh Thạnh TpHCM đă vào lập biên bản
một cuộc họp thờ phượng chúa của 20 người Tin lành trong Hội thánh Đức
tin, nhưng không gây xô xát. Tin tức này được thông báo cho Ṭa Tổng lănh
sự Hoa Kỳ ở TpHCM.
1006: Giáo sư Nguyễn Chính Kết ở Sài G̣n phổ biến bài
phê b́nh “Suy tư và góp ư về Pháp lệnh Tôn giáo 2003“ và lá thư yêu cầu
Hội đồng Giám mục Việt Nam cho biết ư kiến về pháp lệnh này.
1006: Đài RFA loan tin, trong một cuộc tự kiểm thảo do
chính quyền Kontum tổ chức, đă có năm người Jarai tỏ ra ăn năn hối lỗi v́
đă tham gia Phong trào Dega của tổ chức người Thượng hải ngọai. Hà Nội cho
rằng đây là một tổ chức phản động. Theo báo Lao động th́ từ tháng 7 đă có
56 người Thượng nhận khuyết điểm trong những buổi tư phê đáng nghi ngờ
này.
1008: Xe của phái đoàn
của GHPGVNTN đưa HT Thích Huyền Quang vào Sài G̣n chữa bệnh đă bị xe của
chính quyền CSVN dàn cảnh chặn đường không cho đi tiếp. Khoảng 40 người lạ
mặt đă bao vây xe và đập vào cửa kính, la ó yêu cầu HT Huyền Quang "ở lại
dịch kinh". Phái đoàn GHPGVNTN quyết tâm không về mà ở tại chỗ để tuyệt
thực. Theo Pḥng thông tin Phật giáo quốc tế ở Paris, đă có 200 tăng ni và
trên 1000 phật tử kéo đến để bảo vệ cho phái đoàn. Sau 10 tiếng cầm chân,
chính quyền đă để cho phái đoàn tiếp tục lên đường.
1009: Linh mục Nguyễn Vinh Gioang không được Ban Tôn
giáo tỉnh Quảng Trị cho đi Phi Luật Tân tham dự cuộc “Gặp gỡ lần thứ nhất
các vị phụ trách Đền Thánh của Châu Á“. Linh mục Gioang là cựu quản nhiệm
Trung tâm Thánh mẫu La Vang nên từng có nhiều hành động can đảm để bảo tŕ
trung tâm này mặc dù không được phép của chính quyền.
1009: Ở Lương sơn, phái
đoàn chín người của GHPGVNTN bị công an chặn lại và bắt dẫn đi. Sau khi
thẩm vấn họ tám tiếng đồng hồ, đa số bị công an chở về chùa của họ để cô
lập. Trong số đó có HT Thích Huyền Quang bị đưa về Tu viện Nguyên Thiều
(B́nh Định) và HT Thích Quảng Độ về Thanh minh Thiền viện (TpHCM).
1010: Trong tư cách là bào chữa viên nhân dân ông Hoàng
Minh Chính ở Hà nội viết thư gửi TAND Hà nội để biện hộ cho ông Trần Dũng
Tiến, dự định bị đem ra xử ngày 16-10-2003 v́ bị truy tố tội "lợi dụng
quyền tự do dân chủ".
1011: Từ Lương sơn TT Thích Tuệ Sỹ, Đệ nhất Phó Viện
trưởng Viện Hóa Đạo GHPGVNTN, và TT Thích Thanh
Huyền, Tổng vụ trưởng Tổng
vụ Thanh Niên thuộc Viện Hóa Đạo GHPGVNTN, bị đưa về giam từ ngày 9 đến
ngày 11-10 tại đồn công an quận G̣ vấp TpHCM trước khi bị đưa đến đấu tố
trước hai chục người trong một lớp học của trường trung học Nguyễn Thượng
Hiền và "tuyên án" hai năm quản chế chiếu theo Nghị định 26/CP và 31/CP.
Tương tự TT Thích Nguyên Lư, Tổng thủ quĩ VHĐ, cũng nhận giấy quản chế hai
năm. Phó Chủ tịch UBND TpHCM Nguyễn Thành Tài là người kư ba lệnh quản chế
này.
1014: Từ ngày 14-10 có thêm một số
vị chức sắc trong GHPGVNTN nhận lệnh quản chế bằng miệng. Ở TpHCM có Đại
đức Thích Nguyên Vương, thị giả của TT Thích Tuệ Sỹ (ngày 14-10-03), ở Huế
có Ḥa thượng Thích Thiện Hạnh, Chánh thư kư Viện Tăng Thống (ngày
15-10-03), Thượng tọa Thích Thái Ḥa, Tổng vụ trưởng Tổng vụ Hoàng pháp
Viện Hóa Đạo (ngày 19-10-03), ở B́nh Định có Đại đức Thích Đồng Thọ, thị
giả của HT Thích Huyền Quang (ngày 16-10-03). Vào ngày 6-11, phát ngôn
viên Bộ Ngoại giao VN Lê Dũng xác nhận việc chính quyền ra lệnh cấm ĐĐ
Thích Đồng Thọ không được rời khỏi tu viện Nguyên Thiều trong hai năm.
Ngày 16.10, công an tôn giáo tỉnh Khánh ḥa buộc Thượng tọa Thích Phước
An, Tổng vụ trưởng Tổng vụ Văn hóa, Viện Hóa Đạo, đi "làm việc". Tại đây
họ "khuyên" Thượng tọa phải rút lui khỏi chức vụ trong Viện Hóa Đạo.
1015: Phiên ṭa xử ông Trần Dũng Tiến bị đ́nh hoăn v́
“một thẩm phán bị bệnh”. Hăng thông tấn AFP ngờ rằng việc dời hoăn này có
mục đích tránh quan tâm của dư luận nhân chuyến viếng thăm trong cùng ngày
của thủ tướng Tân Tây Lan Hele Clark.
1015: Tiến sĩ Nguyễn Thanh Giang phổ biến bài viết
“Tiến sĩ sinh vật học Hà Sỹ Phu và cái nghiệp văn chương”.
1018: Ông John Hanford, Đặc sứ về Tự do tôn giáo quốc
tế của Hoa kỳ, chính thức viếng thăm Việt Nam trong thời gian từ 18 đến
24-10-03 để t́m hiểu về những cấm đoán đối với GHPGVNTN, bản án của ba
người cháu linh mục Nguyễn Văn lư và t́nh h́nh của người Thuợng theo Tin
lành ở Đắc lắc và Gia lai. Vào ngày 26-10-03 ông phát biểu rằng, Hoa kỳ
tiếp tục quan ngại về t́nh trạng tự do tôn giáo ở Việt Nam. Hồi tháng
9-03, Ủy hội Tự do Tôn giáo quốc tế của Hoa kỳ đă đ̣i hỏi bộ ngoại giao
Hoa kỳ phải xếp Việt Nam vào danh sách những “quốc gia đáng quan tâm đặc
biệt” (countries of particular concern) sẽ bị chế tài theo đạo luật tự do
tôn giáo của Hoa kỳ.
1019: Để phản đối việc
đàn áp GHPGVNTN và tính phi pháp của lệnh quản chế miệng, HT Thích Thiện
Hạnh tuyên bố tuyệt thực vô thời hạn. Có hơn 150 tăng sinh ở Huế xin t́nh
nguyện tuyệt thực theo. Ngày 24-10 đă có 30 tăng sĩ đến chùa Bảo Quốc để
xin HT Thiện Hạnh nên tuyệt thực có thời hạn v́ sức khỏe HT suy giảm rất
nhanh.
1022: Bà Bùi Thị Kim Ngân làm đơn xin đi thăm chồng lần
thú ba. Bà chưa được gặp chồng bà là ông Nguyễn Vũ B́nh từ khi bị bắt
trước đây hơn một năm.
1022: GHPGVNTN hải ngoại
ra văn thư kêu gọi Phật tử Việt Nam hải ngọai tuyệt thực trong hai tuần
đầu tháng 11-03 để yểm trợ cho các yêu sách của giáo hội ở trong nước.
1024: Sở di trú Úc từ chối đơn xin tị nạn của 53 thuyền
nhân Việt Nam, cập bến vào đảo Christmas từ tháng 7-03.
1028: HT Thích Thiện
Hạnh tạm ngưng cuộc tuyệt thực v́ được nhiều tăng sĩ viết thư yêu cầu
trong đó có thư ngày 24-10 của TT Thích Tuệ Sỹ và lời kêu gọi ngày 28-10
của HT Thích Huyền Quang.
1028: Bài phóng sự "Vietnam - Daring to speak out" của
Evan Williams chiếu trên đài truyền h́nh ABC TV của Úc đă làm chấn động dư
luận với những đoạn phim phỏng vấn Dương Thu Hương, Vũ Thúy Hà và một
người thuộc đảng Việt Nam Canh tân Cách mạng đảng. Theo người đàn ông này
th́ đảng đối lập của ông có hàng ngàn đảng viên ở trong và ngoài nước.
1028: Pḥng thông tin
Phật giáo quốc tế cho biết tất cả các chùa của GHPGVNTN đều bị phong tỏa,
công an dùng máy ḍ sóng để cắt các đường dây điện thoại di động , các chư
tăng được công cử trong lần Đại hội bất thường của giáo hội vừa qua đều bị
công an gọi lên hăm dọa và bắt từ chức.
Tháng 11-2003
1102: Theo đài Tiếng nói Việt Nam, vào ngày 2-11 đă có
khoảng 100 tu sĩ của Giáo hội Phật giáo Việt Nam (thân chính quyền) ở tỉnh
Bà rịa-Vũng tàu tham dự mít tinh để ủng hộ chính sách đàn áp GHPGVNTN của
nhà nước CSVN. Trong tháng 10 và 11 những người lănh đạo cao nhất của Giáo
hội Phật giáo Việt Nam (thân chính quyền) cũng liên tiếp lên các phương
tiện truyền thông đại chúng để bày tỏ sự ủng hộ việc đàn áp GHPGVNTN của
chính quyền CSVN.
1105: Bà Vũ Thúy Hà đề nghị lănh đạo Nhà nước CHXHCNVN
sử dụng quyền giám đốc thẩm để hủy bản án của chồng bà là bác sĩ Phạm Hồng
Sơn.
1107: Linh mục Phan Văn Lợi ở Huế phổ biến bài “Gương
can đảm của giáo dân công giáo Đông Yên“ thuộc giáo phận Vinh.
1108: Trong tư cách là bào chữa viên nhân dân, ông
Hoàng Minh Chính ở Hà nội viết thư gửi TAND Hà nội để biện hộ cho ông Trần
Dũng Tiến, dự định bị đem ra xử ngày 12-11-2003 (phiên xử 16-10 bị hoăn).
1110: Thượng tọa Thích Tuệ Sỹ viết thư gửi chủ tịch
UBND Phường 1, quận G̣ Vấp, và tuyên bố không chấp hành lệnh quản chế v́
"không bao giờ khuất phục trước hành động ngang bướng và bất chấp luật
pháp của chính quyền". Ngày 5-11-03, chính quyền CSVN gửi giấy yêu cầu
thượng tọa đến tŕnh diện UBND Phường theo đúng qui định của lệnh quản chế
v́ thượng tọa đă bỏ không đến buổi họp ngày 30-10-02.
1112: TAND Tp Hà nội đă tuyên án ông Trần Dũng Tiến 10
tháng tù v́ tội "lợi dụng quyền tự do dân chủ". Nhân viên ṭa án cho biết
ông sẽ được tự do vào ngày 22-11-03. Chỉ có vợ và con gái ông được vào
tham dự phiên ṭa. Em của ông phải đứng ngoài cùng với các đại diện ngoại
giao Tây phương và kí giả ngoại quốc.
1112: Trong lần ông Nguyễn Văn Dũng đi thăm hai người
em (cháu cha Lư), ông Nguyễn Văn Cầu, thiếu tá công an của trại giam của
Cơ quan An Ninh Điều tra nói rằng hai anh Việt và Cường “bị án nặng trong
phiên ṭa sơ thẩm là bởi gia đ́nh anh Dũng và đặc biệt là anh Dũng đă
chống lại chính quyền bằng cách gửi kháng thư và thư khiếu nại“.
1113: Kerstin Brunnberg, Giám đốc chương tŕnh của đài
phát thanh Thụy điển Swedish Radio đă phản đối chính quyền Việt Nam phá
sóng chương tŕnh phát thanh bằng tiếng Thụy Điển dành cho người Thụy Điển
ở Việt Nam.
1115: Đài RFA loan tin chính quyền Kampuchia đă cưỡng
bức hồi hương 11 người c̣n lại trong số 60 người Thượng trốn sang
Kampuchia từ tháng 7-03. Họ bị bắt ở rừng Koh Nhek, giữa Ratanakiri và
Mondolkiri. Họ bị sốt rét nặng và đă phải đào măng để ăn trong rừng. Công
an Kampuchia đă bắt những ngư phủ địa phương phải khai chỗ trốn của họ.
Nhóm này thuộc sắc dân Jarai ở Gia lai Kontum.
1120: Vào ngày 20-11-03, Hạ viện Hoa kỳ thông qua Nghị
quyết HRes 427 đ̣i chính quyền CSVN phải ngưng các cuộc đàn áp tôn giáo
đặc biệt đối với GHPGVNTN.
1120: Vào ngày 20-11-03, Quốc hội Âu châu cũng đồng
thanh thông qua một nghị quyết lên án chính quyền CSVN đàn áp GHPGVNTN,
người Thượng theo Tin lành và các tôn giáo khác. Quốc hội Âu châu cũng đưa
ra một loạt những đề nghị cụ thể để cho Ủy hội Liên Âu thực hiện nhằm cải
thiện t́nh trạng nhân quyền Việt Nam. Vào ngày 15-5-03, Quốc hội Âu châu
cũng đă ra một nghị quyết để lên án t́nh trạng đàn áp quyền tự do ngôn
luận ở Việt Nam.
1122: Thượng tọa Thích Tuệ Sỹ viết Bạch thư nêu lên
quan điểm của GHPGVNTN đối với hai nghị quyết của Hạ viện Hoa kỳ ngày
19-11-03 và Quốc hội Âu châu ngày 20-11-03
1124: Nhà văn Hoàng Tiến khiếu nại về việc điện thoại
của ông đă bị cắt một cách vô cớ và mờ ám từ hai năm qua. Nhân viên Bưu
điện trả lời rằng sở Văn hóa Thông tin (Hà Nội) ra lệnh cắt điện thoại v́
ông Tiến vi phạm luật quảng cáo, trong khi nhà ông không làm ǵ để gọi là
sản xuất, buôn bán, hoặc mở dịch vụ.
1125: Phái đoàn của Liên Âu đă gặp chính quyền CSVN vào
ngày 25-11-03 trong cuộc đàm phán thường niên về vấn đề nhân quyền tại Hà
Nội. Phái đoàn Liên Âu gồm Đại sứ của Phái bộ Liên Âu Markus Cornaro và
hai đại sứ của Ư và Ḥa Lan. Ông Phạm B́nh Minh, Trưởng pḥng Tổ chức quốc
tế thuộc Bộ ngoại giao, đă hướng dẫn phái đoàn Việt Nam gồm đại diện của
bộ công an, bộ ngoại giao, bộ tư pháp, bộ thông tin văn hóa, viện kiểm sát
nhân dân tối cao, ṭa án nhân dân tối cao, ủy ban tôn giáo chính phủ, ủy
ban về người thiểu số và trung tâm nghiên cứu nhân quyền. Hôm sau, vào
ngày 26-11-03, phía Liên Âu ra thông báo kêu gọi Việt Nam cải thiện nhân
quyền. Phía Liên Âu cho biết trong cuộc đàm phán, họ đă nêu lên những quan
tâm về việc tự do hành xử các quyền tự do căn bản, số phận các tù nhân
lương tâm, sự trong suốt của hệ thống tư pháp và cách đối xử với người
thiểu số.
1128: TAND Tối cao TpHCM, trong phiên phúc thẩm, đă
giảm án cho ba người cháu linh mục Lư - Nguyễn Thị Hoa từ ba năm c̣n bốn
tháng sáu ngày tù (vừa đúng thời gian bà bị tạm giam), Nguyễn Việt Cường
từ bốn năm c̣n 32 tháng tù và Nguyễn Vũ Việt từ 5 năm c̣n 32 tháng tù - v́
tội “lợi dụng quyền tự do dân chủ“. Như lần xử sơ thẩm, công an đă gây
khó dễ trước khi cho gia đ́nh vào tham dự phiên ṭa. Nhân viên ṭa Tổng
lănh sự Hoa kỳ ở TpHCM đứng chờ v́ không được cho vào pḥng xử.
1129: Bà Bùi Thị Kim Ngân viết thư khiếu nại lần thứ
năm sau 14 tháng không được gặp mặt chồng là ông Nguyễn Vũ B́nh. Ông B́nh
bị bệnh viêm đại tràng măn tính. Ông bị biệt giam, không được gặp luật sư.
Công an "nhắc nhở" bà không nên trả lời điện thoại giao du với những người
đồng cảnh và không được gửi đơn khiếu nại vượt cấp. Bà Ngân cũng viết thư
cám ơn dân biểu Hoa kỳ Loretta Sanchez
1130: Thượng tọa Thích
Viên Định, Đệ nhị Phó Viện trưởng Viện Hóa Đạo GHPGVNTN, viết thư phản đối
việc công an bị giam giữ thượng tọa ba ngày sau khi thượng tọa bị bắt ở
Lương sơn. Công an bắt Thượng tọa đi đâu cũng
phải xin phép. Trước đó vào ngày 17-10, Thượng tọa đă viết thư đề nghị để
cho nhị vị HT Huyền Quang và Quảng Độ được đi chữa bệnh.
Tháng 12-2003
1201: Tổng giám mục Phan thiết Huỳnh Văn Nghi ra Thông
báo tố cáo chính quyền triệt hạ và chiếm cứ tài sản của Giáo hội trong
tháng 11, trong thời gian Đức cha đi Roma dự Hội đồng Giáo hoàng Đồng tâm
1203: Sau khi được trả tự do vào ngày 20-11-03, ông
Trần Dũng Tiến gửi đơn kháng án vào ngày 3-12-03 v́ cho rằng bản án xử ông
10 tháng tù là bất công. Tuy được tự do nhưng "sức khỏe (của ông) suy sụp,
tinh thần mệt mỏi, kết quả của việc hỏi cung căng thẳng và giam cầm 10
tháng trời khắc nghiệt thiếu thốn tại trại giam Hà nội".
1203: Tại Hội nghị các nước cấp viện cho Việt Nam họp
tại Hà nội, lần đầu tiên sự liên quan giữa nhân quyền và viện trợ được nêu
lên. Đại sứ Ư Luigi Solari nói rằng những nước cấp viện quan tâm nhiều đến
việc bảo vệ nhân quyền. Trước đó tổ chức Human Rights Watch đă tung ra lời
kêu gọi các nhà cấp viện phải quan tâm hơn nữa về vấn đề vi phạm nhân
quyền tại Việt Nam.
1204: Freedom House loan báo ông Ma Văn Bảy, một vị
lănh đạo Tin lành người HMong, đă bị công an Hà giang vào tận tỉnh B́nh
phước để bắt vào ngày 17-11-03. Ngày 29-11-03 ông Bảy bị đưa về tỉnh Hà
giang. Ông Bảy bị truy nă v́ lí do tôn giáo nên đă trốn vào B́nh phước từ
năm 1997.
1205: Peter Leuprecht, Đại diện đặc biệt của Tổng thư
kí LHQ về vấn đề nhân quyền ở Kampuchia, tuyên bố rằng cách thức đối xử
của chính quyền Kampuchia đối với những người Thượng tị nạn rơ ràng vi
phạm Công ước tị nạn mà Kampuchia đă kí kết tham gia. Hồi giữa tháng
11-03, nhà cầm quyền Kampuchia đă trục xuất 11 người cuối cùng trong nhóm
60 người Thượng trốn tránh trong rừng rậm Bắc Kampuchia.
1209: Mục sư Nguyễn Hồng Quang và truyền đạo Phạm Ngọc
Thạch bị một nhóm công an đi xe gắn máy chặn lại và đánh đập khi họ vừa
rời khỏi ṭa tổng lănh sự Hoa kỳ ở TpHCM. Truyền đạo Phạm Ngọc Thạch bị
công an bắt giữ. 16 tín đồ Tin lành đă biểu t́nh trước phường Nguyễn Thái
B́nh, quận 1 để đ̣i trả tự do cho ông. Hôm sau ông Thạch được tự do.
1213: Sau tám ngày bị cầm giữ hai mục sư và 14 tín đồ
Tin lành ở TpHCM đă được trả tự do vào ngày 13-12-03. Tuy nhiên vẫn c̣n ba
người khác chưa được thả. Những vị này đă bị bắt khi đi phân phát những
truyền đơn có h́nh và phát biểu của các thể tháo gia Ba Tây và Nga theo
đạo Tin lành trong dịp Việt Nam tổ chức giải thể thao SEAGAME. Vụ bắt giữ
những tín đồ Tin lành đă đước dư luận thế giới quan tâm chú ư.
1215: Một nguồn tin trong nước thông báo rằng linh mục
Phan Văn Lợi đă nhận được nhiều cú điện thoại dọa sẽ giết linh mục nếu
linh mục bước ra khỏi nhà.
1216: Đài RFA loan tin bác sĩ Phạn Hồng Sơn đang bị
biệt giam trong tù v́ "tội cứng đầu và không chịu học tập".
1218: Báo Viễn đông kinh tế (FEER) đăng thư của ông Lê
Dũng, giám đốc pḥng thông tin báo chí của bộ ngoại giao Việt Nam, liên
quan đến vụ người Việt ở Úc phản đối một đài tivi Úc chiếu lại chương
tŕnh của đài VTV4 mà họ cho là tuyên truyền cho chính quyền CSVN. Ông
Dũng phản đối giọng điệu thù nghịch của bài xă luận "This is News?"trên số
báo FEER 27-11-03 v́ cho rằng đây cũng là giọng điệu của một thiểu số nhỏ
những người Việt cực đoan ở hải ngoại ... trong khi đa số hoan hỉ đón chào
chương tŕnh của đài VTV4.
1220: Ba người Thượng đă vào văn pḥng của Cao ủy tị
nạn LHQ ở Banlung, thủ phủ tỉnh Ratanakiri để xin tị nạn.
1223: Tổ chức Monagnard Foundation Inc. loan tin về đợt
đàn áp người Thượng theo Tinh lành trong thời gian trước Giáng sinh 2003.
Ở Gia lai công an đă đánh chết một em bé vào ngày 14-12 để hỏi t́m chỗ
trốn của cha em. Cũng ở Gia lai công an cũng bắt giữ hai người Thượng tên
So và Nih, đấm đá họ và tra tấn họ bằng roi điện. Sau đó công an đă dùng
dao đâm chết ông Nih và mổ banh ngực ông ta ra. Xác ông Nih bị kéo về làng
để đe dọa những ai c̣n muốn giúp người Thượng chạy trốn sang Kampuchia.
Trong tháng 12-03 đă có nhiều người Thượng bị truy nă hoặc bắt giữ v́ có
liên lạc với các tổ chức ở nước ngoài.
1224: Lúc năm giờ sáng ngày 24-12-03, Đại đức Thích
Chân Hỷ đă tự thiêu tại chùa Liên Hoa, bang North Carolina, Hoa kỳ. Trong
thư tuyệt mệnh, Đại đức cho biết ông muốn xả thân cho tự do tôn giáo, tự
do dân chủ và sự toàn vẹn lănh thổ và lănh hải Việt Nam.
1226: Trong cùng một ngày nhà văn Hoàng Tiến và bà Bùi
Thị Kim Ngân cùng lên tiếng nhận làm bào chữa viên nhân dân cho kí giả
Nguyễn Vũ B́nh đang bị chính quyền CSVN sắp đưa ra ṭa v́ tội gián điệp.
1228: Trả lời báo Boston Globe, Tân Hồng y Phạm Minh
Mẫn nói :“Nhà nước viết trên Hiến pháp tất cả các quyền tự do của công
dân, hoặc nhân quyền, nhưng trong thực tế cuộc sống hàng ngày, dân chúng
phải xin phép để làm bất cứ điều ǵ.“
1230: Freedom House loan tin các hội thánh tư gia tại
bốn làng thuộc huyện Ta tong, tỉnh Lai châu đă bị phá hủy vào giữa tháng
12-03.
1231: Trong một phiên xử ba tiếng đồng hồ, ông Nguyễn
Vũ B́nh bị tuyên án bẩy năm tù và ba năm quản chế v́ tội gián điệp. Tham
dự phiên ṭa chỉ có vợ ông. Đứng ngoài ṭa án cùng với các quan sát viên
ngoại quốc, c̣n có gia đ́nh cha mẹ Nguyễn Vũ B́nh, các ông Nguyễn Thanh
Giang, Hoàng Tiến, Hoàng Minh Chính. Công an đă t́m cách phá đám không cho
gia đ́nh ông B́nh nói chuyện với các phóng viên ngoại quốc. Sau phiên xử
Bộ Ngoại giao Hoa kỳ đă gửi điện thư phản đối bản án v́ cho rằng ông B́nh
vô tội. ♣
____ |